10 Sự kiện nổi bật của ngành Cấp Thoát nước Việt Nam năm 2025

Tạp chí Cấp Thoát nước Việt Nam trân trọng giới thiệu 10 sự kiện tiêu biểu của ngành Cấp Thoát nước trong năm qua, được lựa chọn và nhìn nhận từ góc nhìn của bạn đọc Tạp chí.

01. Ngành Cấp Thoát nước Việt Nam - 80 năm đồng hành cùng sự đổi mới phát triển của đất nước

Luôn giữ vai trò “huyết mạch” cho sự sống và phát triển bền vững của đất nước, suốt 80 năm qua trong tiến trình cách mạng và công cuộc đổi mới, từ những giọt nước mát lành đầu tiên trong buổi đầu kháng chiến đến những công trình cấp thoát nước quy mô lớn, hiện đại ngày nay, mỗi bước đi của ngành Cấp Thoát nước đều gắn liền với bước tiến của đất nước và dân tộc.

Năm 2025, trong niềm vui chung của dân tộc kỷ niệm đại lễ 80 năm Quốc khánh nước CHXHCN Việt Nam, Hội Cấp Thoát nước Việt Nam (VWSA) tổ chức Tuần lễ ngành Nước Việt Nam - Vietnam Water Week 2025 trong niềm phấn khởi, tự hào dân tộc và tinh thần trách nhiệm. Cùng với đó, nhiều công ty Cấp, Thoát nước cũng đã tổ chức các phong trào thi đua có ý nghĩa thiết thực kỷ niệm ngày thành lập như: Công ty CP Nhựa Thiếu niên Tiền Phong (65 năm), Công ty CP Cấp nước Phú Thọ (60 năm), Công ty TNHH MTV Thoát nước Hải Phòng (30 năm).

Qua nhiều giai đoạn, ngành Cấp Thoát nước Việt Nam - với vai trò là ngành thuộc kết cấu hạ tầng thiết yếu - đang không ngừng đổi mới, ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ, mở rộng hệ thống cấp nước an toàn và các công trình thoát nước - xử lý nước thải, đóng góp vào mục tiêu phát triển hạ tầng đô thị và nông thôn, góp phần bảo vệ môi trường bền vững.

02. Hội Cấp Thoát nước Việt Nam trao tặng các giải thưởng có ý nghĩa cho các cá nhân, tập thể xuất sắc năm 2025

- Vinh danh các doanh nghiệp hội viên tiêu biểu tại Giải thưởng "Dòng xanh nước Việt": ngày 20/12/2025, VWSA đã tổ chức trao tặng Giải thưởng "Dòng xanh nước Việt" cho các doanh nghiệp Hội viên tiêu biểu có thành tích đặc biệt xuất sắc trong năm 2025.

Trải qua quy trình xét chọn kỹ lưỡng bởi Hội đồng chuyên môn giàu kinh nghiệm, VWSA đã công nhận xét tặng cho các đơn vị hội viên tập thể: Công ty CP Kinh doanh nước sạch Hải Dương; Công ty CP Cấp Thoát nước Lâm Đồng; Tổng Công ty Cấp nước Sài Gòn (SAWACO); Công ty CP Cấp nước Bà Rịa – Vũng Tàu (BWACO); Công ty CP - Tổng Công ty Nước - Môi trường Bình Dương (BIWASE); Công ty TNHH MTV Thoát nước Đô thị TP.HCM và Công ty CP Cấp nước tỉnh Lào Cai.

- Giải thưởng “Cán bộ trẻ ngành Nước Việt Nam” năm 2025: 18 cán bộ trẻ của các đơn vị ngành Nước là hội viên của VWSA đã được lựa chọn vào danh sách đề cử cho Giải thưởng.

Kết quả chung cuộc, giải Nhất hạng mục "Thoát nước và Xử lý nước thải", "Cấp nước", "Nghiên cứu và Phát triển" lần lượt thuộc về: anh Nguyễn Dương Đức Phương với dự án "Giải pháp an toàn giao thông khi thay nắp khuôn hầm ga dưới lòng đường"; chị Nguyễn Thị Kim Yến với dự án "Xây dựng hệ thống TAWAGIS liên thông, đồng bộ bằng database replication và ứng dụng GIS mã nguồn mở"; anh Nguyễn Hồng Duy Anh với dự án "Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tự động nhận dạng chỉ số đồng hồ nước".

- Giải thưởng Đồ án xuất sắc sinh viên ngành Nước năm 2025: Đây là Giải thưởng được tổ chức thường niên, nhằm mục đích vinh danh các đồ án tốt nghiệp xuất sắc của sinh viên các chuyên ngành đào tạo thuộc lĩnh vực Cấp Thoát nước, do VWSA tổ chức.

Kết quả chung cuộc, tại khu vực phía Bắc, Ban tổ chức đã trao 01 giải Nhất, 02 giải Nhì, 01 giải Ba và 02 giải Khuyến khích cho sinh viên các trường: Trường ĐH Xây dựng Hà Nội, Trường ĐH Thủy lợi, Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội.

Tại khu vực phía Nam, Ban tổ chức đã trao 01 giải Nhất, 01 giải Nhì, 02 giải Ba và 01 giải Khuyến khích cho sinh viên các trường: Trường ĐH Kiến trúc TP.HCM, Trường ĐH Tài nguyên và Môi trường TP.HCM, Trường ĐH Xây dựng Miền Trung và Trường ĐH Xây dựng Miền Tây.

03. Nhà nước tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý khẳng định vai trò hạ tầng cơ sở thiết yếu của ngành Cấp Thoát nước

Cuối năm 2025, Quốc hội đã thông qua Luật số 144/2025/QH15, sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn. Theo quy định mới, quy hoạch cấp thoát nước được xác định là một nội dung độc lập, thay vì trước đây phải lồng ghép chung với các loại hạ tầng khác. Từ chỗ là nội dung kỹ thuật đi theo sau, cấp thoát nước được đặt vào kết cấu cứng của không gian đô thị và nông thôn, cùng với giao thông, năng lượng, viễn thông và thủy lợi.Việc tách nội dung này nhằm tạo thuận lợi cho công tác lập, thẩm định và thực hiện quy hoạch, đồng thời vẫn đảm bảo tính thống nhất với quy hoạch chung đô thị và quy hoạch tỉnh.

Cũng trong năm, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 290/2025/NĐ-CP và Nghị định số 291/2025/NĐ-CP. Các nghị định này thay thế các quy định trước đây, cụ thể hóa Luật Tài nguyên nước 2023, tạo hành lang pháp lý đồng bộ và thực tế hơn cho các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực cấp thoát nước.

Trong nhiều năm qua, các công ty cấp nước thường gặp khó khăn khi phải khai thác vượt công suất hay sử dụng nguồn nước tạm thời để bảo đảm cung cấp nước sinh hoạt cho nhân dân trong các tình huống bất khả kháng, khẩn cấp. Nhưng họ có thể bị xử phạt do "khai thác vượt giấy phép" hoặc "xả thải không đúng quy định".

Theo đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 290/2025/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước. Cùng với đó, Nghị định 291/2025/NĐ-CP đã sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 103/2024/NĐ-CP ngày 30 tháng 7 năm 2024 của Chính phủ quy định về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và Nghị định số 104/2024/NĐ-CP ngày 31 tháng 7 năm 2024 của Chính phủ quy định về Quỹ phát triển đất. Nghị định số 291/2025/NĐ-CP không chỉ điều chỉnh chính sách quản lý đất đai, mà còn tạo điều kiện thuận lợi cả về tài chính lẫn thủ tục hành chính trong quá trình đầu tư và vận hành các công trình cấp nước.

Các văn bản quy phạm pháp luật này không chỉ siết chặt cơ chế quản lý tài nguyên nước và đất đai, mà còn thể hiện tinh thần đồng hành cùng các doanh nghiệp ngành Nước.

04. Ngành Cấp Thoát nước đoàn kết, chung tay vượt qua thiên tai năm 2025

Năm 2025 thời tiết diễn biến cực đoan tập trung trong thời gian ngắn, dị thường gây ra tình cảnh ngập úng, lũ lụt nghiêm trọng. Cường độ và tần suất mưa lớn đã vượt quá khả năng chống chịu của các hệ thống thoát nước đô thị, thậm chí làm tê liệt toàn bộ thống cấp thoát nước ở một số địa phương như Hà Giang, Huế, Khánh Hòa, Phú Yên, Đắk Lắk,..

Trước tình hình này, trong tháng 10 và 11/2025, VWSA đã triển khai hoạt động kêu gọi, hỗ trợ khẩn cấp các Hội viên bị ảnh hưởng tại khu vực phía Bắc. Hơn 30 doanh nghiệp ngành Nước tham gia đóng góp hỗ trợ gần 1,5 tỷ đồng. Hội cùng Chi hội CTN miền Bắc đã trực tiếp tiến hành trao tặng quà ủng hộ các đơn vị: Công ty CP Cấp nước Hà Giang, Nước sạch Thái Nguyên, Cấp nước Nghệ An, Cấp nước Hà Tĩnh, Cấp nước Thái Hòa, Cấp nước Cửa Lò Nghệ An, CTN Lạng Sơn, Cấp nước và Xây dựng Yên Bái, Công ty TNHH MTV Cấp nước Cao Bằng.

Đối với các tỉnh miền Trung - Tây Nguyên, trọng tâm là Khánh Hòa, Đắk Lắk và Gia Lai, VWSA và Chi hội CTN miền Nam đã phát động chương trình kêu gọi hỗ trợ và tổ chức quyên góp được hơn 1,1 tỷ đồng ủng hộ các đơn vị Hội viên. Các hoạt động hỗ trợ kịp thời này được kỳ vọng góp phần hỗ trợ các đơn vị ngành Nước bị ảnh hưởng khôi phục hoạt động sản xuất và thắp lên niềm tin vào sự sẻ chia trong nghề bằng trái tim và trách nhiệm.

Ngày 24/5/2025, VWSA và Chi hội CTN miền Bắc đã tổ chức khánh thành hệ thống cấp nước sinh hoạt công suất 300m³/ngày đêm phục vụ khu tái định cư Làng Nủ (Lào Cai) sau hậu quả tàn khốc của cơn bão YAGI. Tổng vốn đầu tư trên 1,3 tỷ đồng do VWSA, Công ty CP Nhựa Thiếu niên Tiền Phong và các Hội viên tài trợ.

05. Tuần lễ ngành Nước Việt Nam - Vietnam Water Week 2025 mang tới nhiều dòng chảy đổi mới

Từ ngày 20 đến 22/8/2025, VWSA đã tổ chức thành công Tuần lễ ngành Nước Việt Nam - Vietnam Water Week 2025 lần thứ tư. Sự kiện không chỉ là dịp gặp gỡ, giao lưu của cộng đồng ngành Nước của Việt Nam và quốc tế, mà còn là khoảnh khắc ý nghĩa để nhìn lại những đóng góp của ngành Nước vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.

Lễ khai mạc Vietnam Water Week 2025 được tổ chức trọng thể với sự tham dự của các đồng chí lãnh đạo đại diện các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ, Bộ Xây dựng, Bộ Nông nghiệp & Môi trường, Bộ Y tế… đông đảo các đại biểu đại diện cho hơn 400 Hội viên của VWSA, các Hiệp hội trong lĩnh vực Nước, Môi trường, Đô thị, Xây dựng,… cùng sự có mặt của 30 tổ chức quốc tế như Ngân hàng Thế giới (WB); Ngân hàng phát triển Châu Á (ADB); Tổ chức JICA; Đại Sứ quán Úc, Phần lan, Hungary…

Bước sang năm thứ 4 tổ chức, lần đầu tiên Vietnam Water Week 2025 tổ chức triển lãm trực tuyến song hành cùng triển lãm trực tiếp, đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của ngành nước trong kỷ nguyên số hóa.

06. Chuyển đổi số là xu thế tất yếu để phát triển bứt phá; nhiều doanh nghiệp đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ AI trong quản lý, vận hành

Triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, nhiều doanh nghiệp Cấp, Thoát nước đã và đang đẩy mạnh chuyển đổi số, hướng tới mục tiêu: số hóa toàn diện - dịch vụ hoàn hảo - vận hành tập trung - quản trị thông minh - phát triển bền vững.

Xác định dữ liệu là tài sản chiến lược, công nghệ là đòn bẩy để nâng cao năng lực quản trị, tối ưu vận hành và phát triển bền vững, nhiều doanh nghiệp ngành Nước đã không ngừng đẩy mạnh đầu tư xây dựng và quản trị nền tảng dữ liệu tập trung, thống nhất để nâng cao năng lực quản trị, tối ưu hóa vận hành, nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh, và đặt mục tiêu trở thành Doanh nghiệp số toàn diện.

Đi tiên phong trong chuyển đổi số ngành Nước có thể kể đến các doanh nghiệp như HueWACO, BWACO, SAWACO, BIWASE… Các đơn vị trên trong những năm qua đã và đang triển khai nhiều ứng dụng công nghệ như Hệ thống thông tin địa lý (GIS), Trí tuệ nhân tạo (AI), Dữ liệu lớn (Big Data), Chat GPT trong quản lý, vận hành giúp quản lý chặt chẽ dữ liệu cấp, thoát nước; đồng bộ, lưu trữ và chia sẻ dữ liệu trên mạng lưới của mình.

Thành công trong chuyển đổi số của các đơn vị ngành Nước đã đạt được trên cả 3 mảng quản lý: sản xuất, chăm sóc khách hàng và điều hành nội bộ.

Cũng trong năm, VWSA đã phối hợp cùng Ngân hàng Thế giới (WB) tổ chức các chương trình giới thiệu, đào tạo và tập huấn về bộ công cụ NewIBNET và các giải pháp số hóa cho các doanh nghiệp cấp nước. Việc tham gia hệ thống IBNET tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tiếp cận dữ liệu và phương pháp đánh giá theo chuẩn quốc tế, đồng thời đóng vai trò là cơ sở cho quá trình số hóa và nâng cao năng lực quản trị. Công cụ này hỗ trợ doanh nghiệp theo dõi hiệu quả hoạt động, lập kế hoạch cải thiện và thúc đẩy tính minh bạch trong quản lý. VWSA cho biết sẽ tiếp tục hỗ trợ các đơn vị trong quá trình áp dụng bộ công cụ NewIBNET và triển khai chuyển đổi số, nhằm góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ cấp nước và hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp trong Ngành.

07. Hội Cấp Thoát nước Việt Nam ký kết Biên bản ghi nhớ với 04 hiệp hội hàng đầu về môi trường

Ngày 21/10/2025, VWSA đã ký kết Biên bản ghi nhớ với 04 hiệp hội hàng đầu về môi trường là Hiệp hội Công nghiệp Môi trường Việt Nam, Hội Nước và Môi trường Việt Nam, Hiệp hội Môi trường Đô thị và Khu công nghiệp Việt Nam, Hiệp hội Tái chế Chất thải Việt Nam, dưới sự chứng kiến của Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài.

Việc ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác giữa 5 Hội là bước đi cần thiết trong việc cụ thể hóa Chương trình phát triển ngành Công nghiệp Môi trường Việt Nam giai đoạn 2025 - 2030. Đây là mô hình liên kết mới, thể hiện tinh thần đồng hành của các tổ chức xã hội - nghề nghiệp cùng Nhà nước trong tiến trình chuyển đổi xanh quốc gia.

Các hiệp hội kỳ vọng thỏa thuận hợp tác lần này không chỉ mở ra chương mới trong hợp tác giữa 05 hiệp hội mà còn là dấu mốc quan trọng đánh dấu bước phát triển mới trong hợp tác liên ngành về môi trường, hướng tới mục tiêu “Phát triển bền vững - Kinh tế xanh - Phát thải thấp - Thích ứng biến đổi khí hậu”.

08. Lần đầu tiên ngành Nước Việt Nam và ADB đã hoàn thành báo cáo về "Bình đẳng giới trong ngành Nước Việt Nam"

Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) vừa đã hoàn thiện báo cáo “Xác định khoảng trống và cơ hội để thúc đẩy Bình đẳng giới trong các doanh nghiệp ngành Nước tại Việt Nam”. Báo cáo gồm 90 trang, đã được ADB xuất bản bằng tiếng Anh, phát hành trong các đối tác của ADB. Báo cáo này đang được dịch sang tiếng Việt để phát hành chính thức tại Việt Nam vào tháng 3/2026.

Một trong những minh chứng sinh động về Bình đẳng giới năm 2025 trong ngành Nước là các hoạt động sôi nổi, thiết thực của Câu lạc bộ Lãnh đạo nữ ngành Nước Việt Nam. Được thành lập từ ngày 20/10/2024 với 35 thành viên ban đầu, đến nay CLB đã có 42 thành viên, là lãnh đạo nữ các đơn vị, các công ty cấp nước, thoát nước, thiết bị ngành Nước, các nhà khoa học đến từ các trường đại học, các viện nghiên cứu. CLB Lãnh đạo nữ có 1 Chủ tịch và 6 Phó Chủ tịch, là lãnh đạo các Doanh nghiệp và đơn vị thuộc VWSA. CLB lãnh đạo nữ ngành Nước ngày càng được kiện toàn và đã hoàn thiện Quy chế hoạt động và Quy chế Tài chính của CLB.

09. Tổng kết Chương trình Quốc gia bảo đảm cấp nước an toàn và Chương trình Quốc gia chống thất thoát, thất thu nước sạch (2012 - 2025)

Cuối tháng 12/2025, tại TP Hải Phòng và TP Cần Thơ, Cục Kết cấu hạ tầng Xây dựng - Bộ Xây dựng đã tổ chức Hội thảo tổng kết Chương trình Quốc gia bảo đảm cấp nước an toàn và Chương trình Quốc gia chống thất thoát, thất thu nước sạch (2012 - 2025).

Đến năm 2025, tỷ lệ thất thoát, thất thu nước sạch bình quân tại các đô thị trên toàn quốc đã giảm xuống khoảng 15%, hoàn thành mục tiêu Chương trình đề ra. Nhiều địa phương và doanh nghiệp cấp nước đã kiểm soát thất thoát ở mức dưới 10%, tiệm cận quản lý tiên tiến của khu vực và quốc tế, tiêu biểu là các địa phương (trước sáp nhập) như Bình Dương, Vũng Tàu, Huế, Hải Dương, Hải Phòng… Thông qua chương trình, năng lực quản lý cán bộ ngành Nước được nâng cao. Cộng đồng đã bắt đầu có ý thức hơn trong bảo vệ nguồn nước và sử dụng tiết kiệm nước.

Kết quả trên có được là nhờ việc triển khai đồng bộ các giải pháp kỹ thuật và quản lý trên phạm vị toàn quốc, trong đó nổi bật là các giải pháp: phân vùng tách mạng (DMA), kiểm soát áp lực, phát hiện - xử lý rò rỉ kịp thời, từng bước cải tạo mạng lưới cũ và tăng cường quản lý tài sản theo vòng đời.

Trên cơ sở đánh giá toàn diện, Cục Kết cấu hạ tầng Xây dựng nhấn mạnh sự cần thiết xây dựng Chương trình bảo đảm cấp nước an toàn giai đoạn 2026 - 2035 với cách tiếp cận thống nhất, dài hạn. Mục tiêu đến năm 2030, ít nhất 90% hệ thống cấp nước tập trung và 40% hệ thống cấp nước phân tán có Kế hoạch cấp nước an toàn được phê duyệt và triển khai; đến năm 2035, tỷ lệ này lần lượt đạt 100% và 80%, đồng thời tiếp tục kéo giảm thất thoát nước, thất thu nước sạch xuống dưới 13% đối với hệ thống cấp nước tập trung và 18% đối với hệ thống cấp nước phân tán.

10. Hội nghị Thượng đỉnh Hội đồng Nước châu Á (Asia Water Council - AWC) lần thứ 23 và Hội thảo kỹ thuật AWC 2025 diễn ra thành công

Từ ngày 05 - 06/11/2025, Hội nghị Thượng đỉnh Hội đồng Nước châu Á (Asia Water Council - AWC) lần thứ 23 và Hội thảo kỹ thuật AWC 2025 đã chính thức diễn ra với chủ đề "Quản trị tài nguyên nước bền vững, chuyển đổi số và hợp tác đầu tư vì tương lai".

Hội nghị diễn ra trong bối cảnh nhiều quốc gia châu Á, trong đó có Việt Nam, đang đối mặt với những thách thức lớn về tài nguyên nước do biến đổi khí hậu, thiên tai cực đoan, suy giảm nguồn nước và áp lực đô thị hóa.

Với tư cách là nước chủ nhà, Việt Nam đã đề xuất với Hội đồng Nước Châu Á 04 trọng tâm hợp tác trong giai đoạn 2026 - 2030: Quản trị thông minh tài nguyên nước và thích ứng với biến đổi khí hậu; Xây dựng cơ sở dữ liệu và nền tảng giám sát dự báo hiện đại; Đảm bảo an ninh nguồn nước xuyên biên giới; Phát triển cấp nước an toàn và xử lý nước thải. Cùng với đó, giới thiệu "Sáng kiến Hà Nội - Hành động vì An ninh nước châu Á" góp phần định hình các hành động chung vì mục tiêu an ninh nước cho mọi người dân.

VWSA đã phối hợp tổ chức cho 15 doanh nghiệp Hàn Quốc tới thăm và làm việc tại Công ty TNHH MTV Nước sạch Hà Nội (HAWACOM)./.

Ban Biên tập