Nhiệt độ
Hạn hán trên Trái Đất ảnh hưởng tới sóng trọng lực
21/12/2022 16:08
Các nhà nghiên cứu Mỹ phát hiện ra hạn hán trên Trái Đất làm giảm tần suất xuất hiện sóng trọng lực ở rìa không gian, thông tin trên trang Space.com.
Hai nhà nghiên cứu Chester Gardner của Đại học Illinois (Mỹ) và Chiao-Yao She của Đại học bang Colorado (Mỹ) thường xuyên theo dõi thời tiết ở phần trên của bầu khí quyển Trái Đất bằng hệ thống quét xung laser LIDAR (Light Detection and Ranging) và khi siêu hạn hán bắt đầu xảy ra ở Tây Nam Bắc Mỹ, tình cờ họ nhận thấy sóng trọng lực ở rìa không gian giảm 30%, theo bài viết trên trang Space.com ngày 20/12.
Bề mặt nứt nẻ của lòng hồ khô. (Ảnh: sarote pruksachat/Getty Images)
Họ cũng phát hiện hoạt động sóng trọng lực lớn nhất vào hai thời điểm là mùa đông và từ giữa đến cuối mùa hè. Đó là thời điểm những cơn gió mạnh gây ra mưa, tuyết và những cơn mưa từ Thái Bình Dương tràn vào.
Điều này có nghĩa lượng mưa là một yếu tố quyết định tần suất xuất hiện sóng trọng lực. Lượng mưa lớn sẽ khiến có nhiều sóng trọng lực hơn và ngược lại, lượng mưa giảm làm ít sóng trọng lực đi.
Ông Gardner nói: "Chúng tôi chưa bao giờ kỳ vọng thực hiện các quan sát có thể mang lại hiểu biết sâu sắc về cách một đợt hạn hán có thể ảnh hưởng đến tầng khí quyển phía trên của Trái Đất đến như vậy".
Trước đây chưa có nghiên cứu nào về mối liên hệ giữa những thay đổi thời tiết ở tầng khí quyển bên dưới và những thay đổi tiếp theo ở tầng trên của bầu khí quyển.
Sóng trọng lực đề cập tới ở đây khác với sóng hấp dẫn làm cong không thời gian. Nó được sinh ra do tác động của lực trọng trường hay lực đẩy Ácsimét theo xu hướng khôi phục lại trạng thái cân bằng. Một ví dụ về sóng trọng trường tại mặt tiếp giáp là giữa bầu khí quyển và đại dương, làm phát sinh sóng biển.
Trong khi đó, nghiên cứu "Quá trình lưu chuyển bất đối xứng khí CO2 khi xảy ra hiện tượng sóng vỡ trên bề mặt nước" xuất bản năm 2018, do các nhà khoa học thuộc Đại học Southampton thực hiện, chỉ ra rằng sóng biển là yếu tố chính, đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát, điều tiết khí hậu trên Trái Đất cũng như giúp làm chậm hiện tượng ấm lên toàn cầu.
Như vậy, có thể thấy hạn hán liên tục gây ra những ảnh hưởng tiêu cực cho biến đổi khí hậu theo nhiều cách khác nhau.
Mặc dù hai nhà nghiên cứu She và Gardner tuyên bố rằng vẫn cần nghiên cứu thêm, nhưng các quan sát của họ có thể đặt tiêu chuẩn cho các mô hình máy tính trong tương lai để theo dõi thay đổi khí quyển mà LIDAR có thể phát hiện.
Ông Gardner cho biết các mô hình khí quyển hiện tại không thể nhìn thấy sóng trọng lực vì độ phân giải yếu, ngay cả trên các mô hình máy tính nhanh nhất cũng không đủ để thấy quy mô của những đợt sóng này.
Hiện tại các nhà khoa học đang phát triển các mô hình máy tính ở độ phân giải cao để có thể nhìn thấy sóng ở quy mô lớn hơn.
| Hạn hán hiện vẫn tiếp diễn không ngừng. Theo một nghiên cứu của trang Climate Central, hơn 40% diện tích Tây Nam nước Mỹ đã trải qua 40 tuần hạn hán liên tiếp trong năm 2022. |
Tác giả:
Nguồn: Space.com
Việt Nam và Australia khảo sát nhu cầu đào tạo, nâng cao năng lực ngành Nước
Tin tức - Sự kiện
05/11/2026
Luật ngành Nước: Từ quản lý công trình đến bảo đảm chất lượng dịch vụ cho người dân
Quốc tế
05/11/2026
Kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải khí nhà kính trong ngành cấp nước, thoát nước ở Việt Nam
Khoa học - Công nghệ
03/11/2026
Đọc thêm
Từ cấp nước liên vùng đến an ninh cấp nước quốc gia
LTS: Trước tác động của biến đổi khí hậu, hạn hán, xâm nhập mặn và nhu cầu sử dụng nước gia tăng, bảo đảm cấp nước an toàn, liên tục, với chi phí hợp lý đang trở thành yêu cầu cấp thiết. Đề xuất chuyển nước liên vùng và cảnh báo mùa cạn 2026-2027 cho thấy an ninh cấp nước cần được nhìn nhận như một chiến lược quốc gia.
Khoa học - Công nghệ
05/11/2026
Kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải khí nhà kính trong ngành cấp nước, thoát nước ở Việt Nam
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, đô thị hóa và yêu cầu giảm phát thải khí nhà kính, sử dụng hiệu quả tài nguyên, kinh tế tuần hoàn đang mở ra hướng chuyển đổi cho ngành cấp nước, thoát nước. Từ tiết kiệm năng lượng, tái sử dụng nước đến thu hồi tài nguyên từ nước thải.
Khoa học - Công nghệ
03/11/2026
Kỹ thuật Cấp Thoát nước: Hành trình đổi mới và kết nối
Nhân kỷ niệm 60 năm thành lập Trường Đại học Xây dựng Hà Nội, chiều 16/10, Bộ môn Kỹ thuật Cấp Thoát nước của trường đã tổ chức hội thảo khoa học “Kỹ thuật Cấp Thoát nước: Hành trình đổi mới và kết nối”.
Diễn đàn
17/10/2026
“Thám hiểm” 5 châu trong một ngày: Safari Cần Giờ mở ra hành trình khám phá từ bầu trời đến đại dương
Dõi theo những cánh chim tự do, tự tay cho hươu cao cổ ăn rồi hòa nhịp lễ hội từ nhiều vùng đất, du khách có thể khám phá thiên nhiên và văn hóa năm châu trong một ngày tại Công viên Lễ hội Safari.
Nước trong cuộc sống
15/10/2026
Biểu giá nước và quản trị vận hành tại SENDAI: Gợi mở về tự chủ tài chính và đầu tư hạ tầng cấp nước
Kinh nghiệm quản lý dịch vụ cấp, thoát nước tại Sendai (Nhật Bản) cho thấy cách tổ chức biểu giá, thu phí và quản lý doanh thu có vai trò quan trọng đối với tính minh bạch tài chính và hiệu quả vận hành. Thực tiễn này mang đến những gợi mở cho Việt Nam trong hoàn thiện cơ chế giá dịch vụ và nâng cao chất lượng quản lý.
Khoa học - Công nghệ
14/10/2026
Hồ chứa Capilano: Từ nhu cầu đầu tư đến bảo vệ an toàn nguồn nước vùng Vancouver
Capilano là một trong ba nguồn nước mặt chủ yếu của Metro Vancouver (Canada). Hồ chứa, đập Cleveland, lưu vực rừng núi, trạm bơm và nhà máy lọc nước tạo thành một chuỗi công trình liên hoàn, cung cấp nước cho hàng triệu cư dân.
Khoa học - Công nghệ
04/10/2026
Hệ sinh thái giải pháp số Viettel khơi thông dòng chảy dữ liệu ngành Nước
Tại khuôn khổ Tuần lễ Nước Việt Nam 2026, Tổng Công ty Viễn thông Viettel (Viettel Telecom) mang đến hệ sinh thái giải pháp số toàn diện nhằm giúp các doanh nghiệp ngành Nước chuẩn hóa và đồng bộ cơ sở dữ liệu.
Doanh nghiệp
26/09/2026
Chuyển đổi số ngành Nước bắt đầu từ dữ liệu đo đếm
Đồng hồ thông minh không chỉ là thiết bị đo nước mà còn là nền tảng cho quản trị dữ liệu và vận hành dựa trên dữ liệu.
Hiện trạng - Giải pháp
19/09/2026
Triển lãm Vietnam Water Week 2026: Cơ hội quảng bá, mở rộng hợp tác cho doanh nghiệp thiết bị ngành Nước
Trong khuôn khổ Vietnam Water Week 2026, khu triển lãm thiết bị, vật tư ngành Nước trở thành không gian kết nối doanh nghiệp, chuyên gia, nhà quản lý và các đơn vị trong Ngành. Sự đa dạng về sản phẩm, công nghệ và giải pháp tại triển lãm phản ánh nhu cầu hiện đại hóa, nâng cao hiệu quả và khả năng thích ứng của ngành Nước
Khoa học - Công nghệ
17/09/2026