Nhiệt độ
Hạn hán trên Trái Đất ảnh hưởng tới sóng trọng lực
Các nhà nghiên cứu Mỹ phát hiện ra hạn hán trên Trái Đất làm giảm tần suất xuất hiện sóng trọng lực ở rìa không gian, thông tin trên trang Space.com.
Hai nhà nghiên cứu Chester Gardner của Đại học Illinois (Mỹ) và Chiao-Yao She của Đại học bang Colorado (Mỹ) thường xuyên theo dõi thời tiết ở phần trên của bầu khí quyển Trái Đất bằng hệ thống quét xung laser LIDAR (Light Detection and Ranging) và khi siêu hạn hán bắt đầu xảy ra ở Tây Nam Bắc Mỹ, tình cờ họ nhận thấy sóng trọng lực ở rìa không gian giảm 30%, theo bài viết trên trang Space.com ngày 20/12.

Bề mặt nứt nẻ của lòng hồ khô. (Ảnh: sarote pruksachat/Getty Images)
Họ cũng phát hiện hoạt động sóng trọng lực lớn nhất vào hai thời điểm là mùa đông và từ giữa đến cuối mùa hè. Đó là thời điểm những cơn gió mạnh gây ra mưa, tuyết và những cơn mưa từ Thái Bình Dương tràn vào.
Điều này có nghĩa lượng mưa là một yếu tố quyết định tần suất xuất hiện sóng trọng lực. Lượng mưa lớn sẽ khiến có nhiều sóng trọng lực hơn và ngược lại, lượng mưa giảm làm ít sóng trọng lực đi.
Ông Gardner nói: "Chúng tôi chưa bao giờ kỳ vọng thực hiện các quan sát có thể mang lại hiểu biết sâu sắc về cách một đợt hạn hán có thể ảnh hưởng đến tầng khí quyển phía trên của Trái Đất đến như vậy".
Trước đây chưa có nghiên cứu nào về mối liên hệ giữa những thay đổi thời tiết ở tầng khí quyển bên dưới và những thay đổi tiếp theo ở tầng trên của bầu khí quyển.
Sóng trọng lực đề cập tới ở đây khác với sóng hấp dẫn làm cong không thời gian. Nó được sinh ra do tác động của lực trọng trường hay lực đẩy Ácsimét theo xu hướng khôi phục lại trạng thái cân bằng. Một ví dụ về sóng trọng trường tại mặt tiếp giáp là giữa bầu khí quyển và đại dương, làm phát sinh sóng biển.
Trong khi đó, nghiên cứu "Quá trình lưu chuyển bất đối xứng khí CO2 khi xảy ra hiện tượng sóng vỡ trên bề mặt nước" xuất bản năm 2018, do các nhà khoa học thuộc Đại học Southampton thực hiện, chỉ ra rằng sóng biển là yếu tố chính, đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát, điều tiết khí hậu trên Trái Đất cũng như giúp làm chậm hiện tượng ấm lên toàn cầu.
Như vậy, có thể thấy hạn hán liên tục gây ra những ảnh hưởng tiêu cực cho biến đổi khí hậu theo nhiều cách khác nhau.
Mặc dù hai nhà nghiên cứu She và Gardner tuyên bố rằng vẫn cần nghiên cứu thêm, nhưng các quan sát của họ có thể đặt tiêu chuẩn cho các mô hình máy tính trong tương lai để theo dõi thay đổi khí quyển mà LIDAR có thể phát hiện.
Ông Gardner cho biết các mô hình khí quyển hiện tại không thể nhìn thấy sóng trọng lực vì độ phân giải yếu, ngay cả trên các mô hình máy tính nhanh nhất cũng không đủ để thấy quy mô của những đợt sóng này.
Hiện tại các nhà khoa học đang phát triển các mô hình máy tính ở độ phân giải cao để có thể nhìn thấy sóng ở quy mô lớn hơn.
| Hạn hán hiện vẫn tiếp diễn không ngừng. Theo một nghiên cứu của trang Climate Central, hơn 40% diện tích Tây Nam nước Mỹ đã trải qua 40 tuần hạn hán liên tiếp trong năm 2022. |
Khi nào dữ liệu tạo ra giá trị?
Hoa hậu Nguyễn Thanh Hà trở thành Đại sứ sự kiện Vietnam Water Week 2026
Van AAV và ống lõi xoắn PVC-U Nhựa Tiền Phong: Hai mảnh ghép hoàn thiện cho hệ thống thoát của công trình hiện đại
Cán bộ trẻ ngành Nước: Lực lượng tiên phong trong chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo
Dữ liệu bước vào lõi vận hành ngành Nước
Đọc thêm
Van AAV và ống lõi xoắn PVC-U Nhựa Tiền Phong: Hai mảnh ghép hoàn thiện cho hệ thống thoát của công trình hiện đại
Trong bối cảnh kiến trúc và hạ tầng ngày càng phát triển theo hướng hiện đại, các công trình không chỉ đòi hỏi tính đồng bộ trong thiết kế mà còn phải bảo đảm độ bền lâu dài, tối ưu chi phí vận hành và trên hết là đáp ứng những tiêu chuẩn nghiêm ngặt về an toàn.
Cán bộ trẻ ngành Nước: Lực lượng tiên phong trong chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo
Chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo đang mở ra nhiều cơ hội phát triển mới cho ngành Nước, trong đó đội ngũ cán bộ trẻ được kỳ vọng là lực lượng tiên phong. Từ thực tiễn đó, Giải thưởng Cán bộ trẻ ngành Nước Việt Nam ngày càng khẳng định vai trò "ươm mầm" các ý tưởng sáng tạo và phát hiện các nhân tố triển vọng.
Kiểm soát ngập úng, phục hồi các dòng sông ở Hà Nội góp phần tăng cường khả năng thích ứng biến đổi khí hậu
LTS: Trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa nhanh, ngập úng đang được xem là một trong những điểm nghẽn lớn đối với phát triển bền vững của Hà Nội. Việc kiểm soát ngập úng và phục hồi các dòng sông ở Hà Nội sẽ góp phần tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu (BĐKH).
Thiết bị tách dầu mỡ - Giải pháp hiệu quả bảo vệ hệ thống thoát nước đô thị
Xuất phát từ chính yêu cầu thực tiễn, Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội đã phát triển công nghệ thiết bị tách dầu mỡ kiểm soát ô nhiễm từ đầu nguồn, mở ra hướng tiếp cận hiệu quả, bền vững cho quản lý hệ thống thoát nước đô thị.
Chuyển đổi số: Hành trình “đánh thức” dữ liệu tại Cấp nước nông thôn Nam Định
Trong bối cảnh người dân nông thôn vẫn quen với giao dịch thủ công, việc thay đổi thói quen của hàng vạn khách hàng là thách thức không nhỏ. Tuy nhiên, chỉ sau 90 ngày, Công ty Cổ phần Cấp nước nông thôn Nam Định đã hoàn thành hơn 168.000 hợp đồng điện tử, tạo dấu ấn trong hành trình chuyển đổi số.
Công nghệ mới mở thêm lựa chọn cho đầu tư và vận hành ngành Nước
Từ bản sao kỹ thuật số, cải tạo bể lắng, vật liệu PVC-O đến thiết bị truyền dữ liệu gắn trên đồng hồ cơ được giới thiệu tại hội thảo đều hướng tới nâng cao hiệu quả vận hành. Tuy nhiên, để các giải pháp đi vào thực tế, cần giải quyết đồng thời bài toán dữ liệu, chi phí đầu tư, tiêu chuẩn kỹ thuật, cơ sở pháp lý.
Công nghệ khử mặn nước và ứng dụng
LTS: Trong bối cảnh nguồn nước ngọt ngày càng khan hiếm do biến đổi khí hậu và gia tăng nhu cầu sử dụng, công nghệ khử mặn đang trở thành giải pháp quan trọng bảo đảm an ninh nguồn nước. Bài viết giới thiệu các công nghệ khử mặn phổ biến, xu hướng phát triển và tiềm năng ứng dụng trong cấp nước sinh hoạt, sản xuất tại Việt Nam.
Từ những sáng kiến nhỏ đến lời giải cho bài toán lớn của ngành Nước
Chuyển đổi số, tối ưu vận hành, phát triển xanh và nâng cao chất lượng dịch vụ đang là những bài toán lớn đặt ra cho ngành Nước của Việt Nam. Thông qua Giải thưởng Cán bộ trẻ ngành Nước Việt Nam năm 2026, nhiều sáng kiến xuất phát từ thực tiễn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của đội ngũ cán bộ trẻ.
Quản lý thoát nước an toàn tại các đô thị Việt Nam thích ứng với biến đổi khí hậu
Hiện nay, chúng ta chưa có khái niệm thống nhất về "quản lý thoát nước an toàn", dẫn đến thiếu một khung quản lý tích hợp làm cơ sở cho xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn và tổ chức thực hiện. Vì vậy, nghiên cứu này nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận, đề xuất về quản lý thoát nước an toàn phù hợp với điều kiện Việt Nam