Cần Thơ bàn giải pháp bảo đảm an ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long

22/03/2026 10:39

Sáng 22/3, tại Cần Thơ, Báo Tiền Phong phối hợp UBND TP. Cần Thơ và Tập đoàn Keppel tổ chức Hội thảo “An ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long trước thách thức biến đổi khí hậu”, với sự tham dự của lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương, chuyên gia và doanh nghiệp.

Hội thảo diễn ra đúng dịp Ngày Nước Thế giới 22/3, đặt ra những vấn đề cấp thiết về an ninh nguồn nước của Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) trong bối cảnh biến đổi khí hậu, xâm nhập mặn, suy giảm nguồn nước và sụt lún đất ngày càng gia tăng, đòi hỏi cách tiếp cận tổng thể, liên vùng và bền vững.

Cần Thơ bàn giải pháp bảo đảm an ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long- Ảnh 1.

Hội thảo diễn ra đúng dịp Ngày Nước Thế giới 22/3.

Nghịch lý "giữa sông nước vẫn khát nước ngọt"

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Ngọc Tiến, Phó Tổng Biên tập Báo Tiền Phong, cho rằng hình ảnh người dân phải chắt chiu từng can nước trong mùa khô hay những cánh đồng khô hạn không còn là hiện tượng đơn lẻ. "Giữa vùng sông nước, có nơi người dân vẫn phải mua nước để dùng", đây cũng là lời cảnh báo về an ninh nguồn nước của cả vùng.

Cần Thơ bàn giải pháp bảo đảm an ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long- Ảnh 2.

Ông Nguyễn Ngọc Tiến - Phó Tổng Biên tập Báo Tiền Phong.

Đây chính là một thực tế được nhiều đại biểu nhắc lại tại hội thảo. Các đại biểu khẳng định đây là nghịch lý của ĐBSCL khi sông ngòi dày đặc nhưng nguồn nước ngọt phục vụ sinh hoạt và sản xuất lại ngày càng thiếu.

Theo các ý kiến tại hội thảo, những biến động hiện nay không đến từ một nguyên nhân riêng lẻ mà là sự chồng lấn của nhiều yếu tố. Biến đổi khí hậu làm thay đổi quy luật mưa và dòng chảy; nước biển dâng đẩy mặn lấn sâu vào nội đồng; lượng phù sa suy giảm khiến đồng bằng mất dần khả năng tự bồi đắp. Trong khi đó, việc khai thác nước ngầm kéo dài nhiều năm đang khiến trữ lượng suy giảm, kéo theo sụt lún đất diễn ra trên diện rộng.

Những áp lực này không chỉ ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp mà còn tác động trực tiếp đến đời sống người dân và cấu trúc phát triển của toàn vùng.

Theo ông Nguyễn Hoàng Anh, Phó Giám đốc sở Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ, thách thức về nguồn nước của ĐBSCL hiện nay đến từ cả bên ngoài lẫn nội tại. Ở thượng nguồn, việc điều tiết dòng chảy trên sông Mê Kông khiến lượng nước về giảm, mùa lũ không còn theo quy luật cũ. Ở trong vùng, khai thác nước ngầm quá mức tiếp tục làm gia tăng sụt lún, khiến nhiều khu vực ngày càng dễ bị ngập.

Cần Thơ bàn giải pháp bảo đảm an ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long- Ảnh 3.

Ông Nguyễn Hoàng Anh - Phó Giám đốc sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Cần Thơ.

Ngay tại Cần Thơ, nơi được xem là trung tâm của vùng, các hiện tượng triều cường, hạn hán, thiếu nước ngọt và sạt lở bờ sông đang xuất hiện với tần suất dày hơn trước. Điều này cho thấy ngay cả những địa phương có điều kiện thuận lợi về nguồn nước cũng không nằm ngoài vòng tác động.

Trước thực tế đó, TP. Cần Thơ đang định hướng ưu tiên sử dụng nước mặt, đầu tư các công trình trữ nước ngọt và từng bước giảm khai thác nước ngầm, đồng thời tăng cường bảo vệ các nguồn nước bị suy thoái. Tuy nhiên, nhiều ý kiến tại hội thảo cho rằng, nếu chỉ giải quyết theo từng địa phương sẽ khó đạt hiệu quả, bởi bài toán nước của ĐBSCL mang tính liên vùng, thậm chí liên quốc gia.

Cần có giải pháp tổng thể và dài hạn

Từ góc nhìn quản lý, ông Nguyễn Minh Khuyến, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Tài nguyên nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho rằng, an ninh nguồn nước tại ĐBSCL đang chịu tác động tổng hợp từ nhiều yếu tố, trong đó nổi bật là biến đổi khí hậu, sự suy giảm dòng chảy từ thượng nguồn sông Mê Kông và tình trạng khai thác nước ngầm kéo dài trong nội vùng. Những tác động này không chỉ làm gia tăng nguy cơ thiếu nước ngọt vào mùa khô mà còn góp phần gây sụt lún đất và gia tăng xâm nhập mặn.

Theo ông Khuyến, thực tiễn trên đòi hỏi phải chuyển đổi cách tiếp cận trong quản lý tài nguyên nước, từ khai thác phân tán sang quản lý tổng hợp theo lưu vực sông, có sự điều phối liên vùng và liên ngành. Trong đó, cần ưu tiên khai thác, sử dụng hiệu quả nguồn nước mặt, từng bước kiểm soát và giảm dần khai thác nước ngầm, đồng thời nâng cao năng lực dự báo, giám sát và chia sẻ dữ liệu nguồn nước.

Cần Thơ bàn giải pháp bảo đảm an ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long- Ảnh 4.

Cống ngăn mặn tại Vĩnh Long.

Bên cạnh đó, việc hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các địa phương trong vùng, gắn với quy hoạch tổng thể và thích ứng với biến đổi khí hậu, được xem là yếu tố quan trọng nhằm bảo đảm an ninh nguồn nước lâu dài cho ĐBSCL

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Lều Mạnh Huy, Tổng Giám đốc DNP Water cho biết, đơn vị đang đề xuất các dự án khai thác và truyền dẫn nước thô quy mô lớn từ thượng nguồn sông Tiền và sông Hậu về các khu vực hạ lưu bị nhiễm mặn. Hướng đi này nhằm thay thế dần nguồn nước ngầm, chủ động nguồn nước ngọt cho các địa phương ven biển, đồng thời góp phần hạn chế sụt lún đất.

Trong khi đó, đại diện Tập đoàn Keppel cho rằng giải quyết bài toán nguồn nước không chỉ là câu chuyện kỹ thuật. Bên cạnh đầu tư hạ tầng, cần có sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và cộng đồng, cùng với việc nâng cao nhận thức và thúc đẩy đối thoại chính sách để tìm ra hướng đi phù hợp cho toàn vùng.

Các ý kiến tại hội thảo đều thống nhất rằng an ninh nguồn nước không còn là vấn đề riêng của ngành tài nguyên hay nông nghiệp, mà là nền tảng của an ninh phát triển. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng rõ nét, việc chuyển từ cách làm manh mún sang tiếp cận tổng thể, liên kết vùng và dài hạn được xem là yêu cầu không thể trì hoãn.

Hội thảo "An ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long trước biến đổi khí hậu" vì vậy không chỉ dừng ở việc nhận diện thách thức, mà còn mở ra diễn đàn để các bên cùng tìm lời giải, hướng tới bảo đảm nguồn nước bền vững cho vùng đất này trong những năm tới.

    Mai Thanh

Ý kiến của bạn
Bình luận
Xem thêm bình luận

Đọc thêm

Việt Nam - Nhật Bản thúc đẩy quản lý nước thải sinh hoạt phân tán

Việt Nam - Nhật Bản thúc đẩy quản lý nước thải sinh hoạt phân tán

Nhằm tìm kiếm giải pháp nâng cao hiệu quả xử lý nước thải sinh hoạt, bảo vệ môi trường và phát triển hạ tầng bền vững, Việt Nam và Nhật Bản tiếp tục tăng cường hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm trong phát triển các hệ thống xử lý nước thải phi tập trung.

Luật Cấp, Thoát nước cần làm rõ nguồn lực và trách nhiệm

Luật Cấp, Thoát nước cần làm rõ nguồn lực và trách nhiệm

Hội thảo góp ý dự thảo Luật Cấp, thoát nước tại TP.HCM do Bộ Xây dựng tổ chức ngày 13/11/2026 ghi nhận nhiều ý kiến về giá dịch vụ, chi phí di dời công trình, đầu tư xử lý nước thải và trách nhiệm vận hành... Luật cần tháo gỡ vướng mắc, bảo đảm cấp nước liên tục và tạo nguồn lực cải thiện dịch vụ cho người dân.

Cấp nước Hải Phòng hưởng ứng Tháng hành động vì Bình đẳng giới năm 2026

Cấp nước Hải Phòng hưởng ứng Tháng hành động vì Bình đẳng giới năm 2026

Bình đẳng giới không chỉ là câu chuyện bảo đảm quyền lợi lao động nữ mà còn gắn với mục tiêu xây dựng môi trường làm việc công bằng, phát huy nguồn lực con người. Hưởng ứng Tháng hành động năm 2026, Công ty CP Cấp nước Hải Phòng tiếp tục thể hiện trách nhiệm trong chăm lo lao động nữ và thúc đẩy bình đẳng giới tại doanh nghiệp.

Luật Cấp, Thoát nước được mong đợi như "cơn mưa" sau hai thập kỷ "nắng hạn"

Luật Cấp, Thoát nước được mong đợi như "cơn mưa" sau hai thập kỷ "nắng hạn"

Sau hai thập kỷ chờ đợi, hồ sơ dự thảo Luật Cấp, Thoát nước đang được khẩn trương hoàn thiện, mang theo kỳ vọng tháo gỡ những vướng mắc, bất cập nảy sinh từ thực tiễn quản lý và vận hành ngành Nước.

Diễn đàn 11/11/2026
60 năm đào tạo nhân lực ngành Nước tại Trường Đại học Thủy lợi

60 năm đào tạo nhân lực ngành Nước tại Trường Đại học Thủy lợi

Sáu thập kỷ xây dựng và phát triển, Khoa Kỹ thuật tài nguyên nước, Trường Đại học Thủy lợi đã đào tạo hàng nghìn kỹ sư, thạc sĩ, tiến sĩ, đóng góp nguồn nhân lực cho lĩnh vực thủy lợi và tài nguyên nước.

Phát triển cấp thoát nước trong mô hình đô thị bền vững

Phát triển cấp thoát nước trong mô hình đô thị bền vững

Sáng ngày 6/11/2026, tại Hà Nội, Bộ Xây dựng phối hợp với Ban chính sách Chiến lược Trung ương tổ chức Diễn đàn Phát triển bền vững đô thị Việt Nam 2026.

Diễn đàn 06/11/2026
Việt Nam và Australia khảo sát nhu cầu đào tạo, nâng cao năng lực ngành Nước

Việt Nam và Australia khảo sát nhu cầu đào tạo, nâng cao năng lực ngành Nước

Trong hai ngày 4 và 5/11, tại Công ty Cổ phần Cấp nước Phú Thọ, đối tác Việt Nam và Australia làm việc về Dự án Hợp tác nâng cao năng lực ngành Nước Việt Nam. Chương trình tập trung khảo sát nhu cầu đào tạo, xác định lĩnh vực ưu tiên và phương pháp đào tạo phù hợp với doanh nghiệp.

Chuẩn hóa dữ liệu cho hệ thống cấp thoát nước đô thị

Chuẩn hóa dữ liệu cho hệ thống cấp thoát nước đô thị

Quyết định số 1852/QĐ-BXD ban hành Từ điển dữ liệu cấp nước sạch và thoát nước đô thị phiên bản 1.0. Tài liệu chuẩn hóa tên gọi, định nghĩa, kiểu dữ liệu và định dạng các trường dữ liệu tối thiểu, đồng thời quy định việc kế thừa từ vựng và mã định danh.

Tham vấn hướng dẫn triển khai PPP trong phục hồi nguồn nước

Tham vấn hướng dẫn triển khai PPP trong phục hồi nguồn nước

Ngày 29/10/2026, tại Hà Nội, Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển đã tổ chức Hội thảo khoa học “Tham vấn về tài liệu hướng dẫn triển khai mô hình hợp tác công tư (PPP) trong phục hồi nguồn nước bị suy thoái, ô nhiễm, cạn kiệt ở Việt Nam”.

Top