Tham vấn hướng dẫn triển khai PPP trong phục hồi nguồn nước

Sự kiện nằm trong khuôn khổ đề tài cấp Bộ "Nghiên cứu cơ sở khoa học và thực tiễn xây dựng hướng dẫn triển khai mô hình hợp tác công tư trong phục hồi nguồn nước bị suy thoái, cạn kiệt, ô nhiễm" do Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển thực hiện.

PGS.TS. Phạm Văn Lợi - Phó Viện trưởng chủ trì hội thảo. Tham dự hội thảo có TS. Nguyễn Thị Phương Mai - Phó Viện trưởng Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển; cùng đại diện các cơ quan quản lý, chuyên gia và nhà khoa học đến từ các Bộ, ngành, địa phương.

Phát biểu khai mạc, TS. Nguyễn Thị Phương Mai nhấn mạnh: Việc phục hồi các nguồn nước bị suy thoái, ô nhiễm và cạn kiệt đang là yêu cầu cấp thiết để đảm bảo an ninh nguồn nước quốc gia. Mặc dù Luật Tài nguyên nước 2023 và hệ thống pháp luật về đầu tư theo phương thức PPP đã mở ra hành lang pháp lý. Tuy nhiên, thực tế triển khai các dự án này vẫn gặp nhiều vướng mắc do đặc thù phức tạp và lợi ích kinh tế chưa rõ ràng cho nhà đầu tư tư nhân. Nhằm tháo gỡ điểm nghẽn này, Viện đã xây dựng dự thảo "Tài liệu hướng dẫn triển khai mô hình hợp tác công tư trong phục hồi nguồn nước" nhằm làm rõ phạm vi, mục tiêu, đơn vị giám sát và các chỉ số đánh giá.

Tại hội thảo, các đại biểu đã nghe hai báo cáo trọng tâm, đó là "Đề xuất cơ chế tài chính, phân bổ lợi ích và rủi ro trong mô hình hợp tác công tư phục hồi nguồn nước ở Việt Nam" do TS. Nguyễn Tuấn Anh, Viện Khoa học Thủy lợi trình bày và "Tài liệu hướng dẫn triển khai mô hình hợp tác công tư trong phục hồi nguồn nước bị suy thoái, ô nhiễm, cạn kiệt ở Việt Nam" do ThS. Phan Mai Linh, Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển trình bày.

Các chuyên gia nhận định, do tài nguyên nước là tài sản công và các dự án phục hồi chủ yếu phục vụ lợi ích cộng đồng, khó thu phí trực tiếp. Giá trị cốt lõi của mô hình PPP trong lĩnh vực này không chỉ nằm ở việc huy động vốn tư nhân mà quan trọng hơn là nâng cao hiệu quả vận hành. Căn cứ theo Luật Tài nguyên nước 2023, các dự án PPP phục hồi nguồn nước được chia thành 4 nhóm chính: Xử lý, kiểm soát nước thải; Điều tiết, khôi phục dòng chảy; Cải thiện suy thoái, phục hồi hệ sinh thái và cảnh quan ven sông; Bổ sung nhân tạo nước dưới đất (trong thực tế có thể kết hợp đồng thời nhiều giải pháp).

Hội thảo cũng đã ghi nhận nhiều ý kiến đóng góp tâm huyết từ đại diện Vụ Khoa học Công nghệ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính Hà Nội, Hội Cấp Thoát nước Việt Nam và các cơ quan quản lý.

Phát biểu kết luận, PGS.TS. Phạm Văn Lợi đánh giá cao các ý kiến thảo luận và nhấn mạnh sự cần thiết phải tiếp tục hoàn thiện, làm rõ phạm vi, mục tiêu cũng như các cơ chế hỗ trợ đi kèm của tài liệu hướng dẫn. Việc thúc đẩy hiệu quả các dự án PPP trong ngành Nước sẽ là "chìa khóa" quan trọng giúp giảm gánh nặng ngân sách Nhà nước, đẩy nhanh tiến độ hồi sinh các dòng sông và bảo vệ vững chắc nguồn nước sạch vì sự phát triển bền vững.

Lâm Hà