Từ giảng đường đến dây chuyền sản xuất

Phát triển bền vững ngành Nước không thể tách rời chất lượng nguồn nhân lực. Mô hình hợp tác đào tạo giữa Trường Đại học Xây dựng Hà Nội (HUCE) và Công ty CP - Tổng Công ty Nước - Môi trường Bình Dương (BIWASE) đang cho thấy những hiệu quả rõ nét. Không chỉ đào tạo kỹ sư "đúng ngành, đúng việc", mô hình này còn mở ra một hướng đi bền vững trong phát triển nguồn nhân lực cho ngành Cấp Thoát nước Việt Nam.

Nhu cầu đào tạo xuất phát từ thực tiễn

Khởi nguồn từ năm 2020, BIWASE và các doanh nghiệp cấp nước trong khu vực đã cùng với HUCE và các đối tác mở lớp Kỹ sư Cấp thoát nước. Mô hình đào tạo này đã được thiết kế với tầm nhìn dài hạn nhằm nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ, kỹ sư đang công tác tại các doanh nghiệp cấp nước, qua đó góp phần trực tiếp vào cải thiện hiệu quả chất lượng dịch vụ nước sạch, xử lý nước thải, thu gom và quản lý hạ tầng đô thị.

Khác với cách đào tạo truyền thống thiên về lý thuyết, chương trình liên kết đào tạo ngành Kỹ thuật Cấp Thoát nước được xây dựng trên nguyên tắc gắn chặt đào tạo với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Sinh viên vừa tiếp thu kiến thức chuyên môn tại giảng đường, vừa được tiếp cận trực tiếp hệ thống nhà máy, dây chuyền công nghệ, mô hình quản lý và vận hành thực tế tại doanh nghiệp.

Các đồ án tốt nghiệp được thiết kế theo hướng "đặt hàng" từ thực tiễn sản xuất, xoay quanh những vấn đề cụ thể như cấp nước đô thị, xử lý nước thải, quản lý hệ thống thoát nước, tối ưu vận hành và tiết kiệm tài nguyên. Nhờ đó, mỗi đồ án không đơn thuần là một bài tập học thuật, mà còn là một giải pháp kỹ thuật có thể áp dụng ngay thực tiễn công việc.

Thành công của mô hình đào tạo đã được minh chứng trong thực tế với Lễ trao bằng tốt nghiệp cho Lớp K60NCBD bậc Kỹ sư ngành Kỹ thuật Cấp thoát nước được tổ chức vào ngày 3/1/2026 vừa qua tại Trường Đại học Xây dựng Hà Nội cho 39 sinh viên là các kỹ sư đang làm việc tại BIWASE.

Đồng hành phát triển nguồn nhân lực bền vững

Lễ trao bằng tốt nghiệp cho lớp K60NCBD ngành Kỹ thuật Cấp Thoát nước là dấu mốc quan trọng, ghi nhận thành quả của quá trình đào tạo bài bản, nghiêm túc và bền bỉ. Sự kiện đánh dấu cột mốc trưởng thành của các tân kỹ sư, đồng thời khẳng định hiệu quả mô hình hợp tác đào tạo giữa cơ sở giáo dục và doanh nghiệp ngành Nước.

Trong tổng số 39 sinh viên tốt nghiệp, nhiều sinh viên đạt kết quả học tập loại Giỏi, Xuất sắc, phản ánh nỗ lực cá nhân của người học, và cho thấy chất lượng của chương trình đào tạo liên kết.

Điều đáng chú ý là các học viên đều đã và đang trực tiếp làm việc tại doanh nghiệp ngành Nước. Việc vừa học - vừa làm - vừa nghiên cứu thực tiễn giúp rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo và sử dụng lao động, đồng thời nâng cao ngay năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ kỹ thuật đang vận hành hệ thống cấp thoát nước tại địa phương.

Phát biểu tại Lễ trao bằng tốt nghiệp cho lớp K60NCBD, PGS.TS. Hoàng Tùng, Hiệu trưởng Trường Đại học Xây dựng Hà Nội nhấn mạnh: "Ngành Cấp Thoát nước là ngành kỹ thuật rất quan trọng và gắn liền với đời sống nên rất cần đội ngũ kỹ sư được đào tạo bài bản và có năng lực chuyên môn cao. BIWASE luôn đầu tư vào việc đào tạo, nâng cao năng lực cho các cán bộ, kỹ sư ngành Nước là điều rất đáng trân trọng và có ý nghĩa lâu dài đối với sự phát triển của ngành Nước".

Theo lãnh đạo nhà trường, hợp tác với doanh nghiệp không chỉ là giải pháp tình thế, mà là chiến lược dài hạn trong đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật chất lượng cao. Doanh nghiệp chính là "phòng thí nghiệm lớn", nơi kiểm chứng và hoàn thiện tri thức, giúp nhà trường kịp thời điều chỉnh chương trình đào tạo sát với yêu cầu thực tiễn.

Ghi nhận hiệu quả của mô hình đào tạo, ông Nguyễn Văn Thiền - Chủ tịch HĐQT BIWASE cho biết: Cán bộ, kỹ sư của doanh nghiệp được học tập, bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng tại nhà trường có ý nghĩa thiết thực đối với sự phát triển nguồn nhân lực của doanh nghiệp. Trong thời gian tới, BIWASE sẽ tiếp tục đầu tư cho công tác đào tạo, đồng thời mong muốn nhận được sự quan tâm, phối hợp và đồng hành của nhà trường trong các hoạt động đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.

Hoàn thiện và nhân rộng

Nhấn mạnh tầm quan trọng của mô hình doanh nghiệp kết nối - đồng hành cùng nhà trường, Chủ tịch Hội Cấp Thoát nước Việt Nam (VWSA) khẳng định: "Lễ tốt nghiệp lớp kỹ sư K60 ngành Cấp Thoát nước theo mô hình vừa học vừa làm là một điểm nhấn rất ý nghĩa của ngành Nước trong năm 2026, thể hiện rõ sự gắn kết hiệu quả giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp trong phát triển nguồn nhân lực. Việc Tổng Công ty CP Nước - Môi trường Bình Dương và Công ty CP Cấp nước Đồng Nai chủ động phối hợp với nhà trường đào tạo đội ngũ kỹ sư cho chính đơn vị mình là cách làm bài bản, có tầm nhìn dài hạn, đáp ứng đúng yêu cầu thực tiễn của Ngành trong bối cảnh đô thị hóa, biến đổi khí hậu và chuyển đổi số. Đây là mô hình đào tạo thiết thực, cần được tiếp tục hoàn thiện và nhân rộng nhằm xây dựng đội ngũ kỹ sư ngành Cấp Thoát nước ngày càng vững mạnh, phục vụ phát triển bền vững đất nước."

Thực tiễn từ mô hình hợp tác đào tạo giữa nhà trường và doanh nghiệp tại Bình Dương cho thấy: khi đào tạo gắn với nhu cầu sử dụng lao động, người học được hưởng lợi, doanh nghiệp nâng cao chất lượng nhân sự, còn xã hội có thêm đội ngũ kỹ sư đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững.

Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh đầu tư hạ tầng cấp thoát nước, thích ứng với biến đổi khí hậu và bảo vệ tài nguyên nước, mô hình liên kết đào tạo giữa nhà trường và doanh nghiệp cần được xem như một kinh nghiệm tốt, một hướng đi hiệu quả để nhân rộng trong toàn ngành Nước. Đây không chỉ là câu chuyện đào tạo, mà là lời giải cho bài toán dài hạn về nguồn nhân lực - yếu tố then chốt quyết định chất lượng dịch vụ ngành Nước hôm nay và ngày mai.

Vy Anh