Nhiệt độ
Thu phí thoát nước: Hợp lý nhưng cần tính toán lộ trình
15/08/2020 00:00
TS Hồ Long Phi, nguyên Giám đốc Trung tâm Quản lý nước và Biến đổi khí hậu (ĐHQG TP HCM), cho biết chủ trương "người gây ô nhiễm phải chịu trách nhiệm xử lý ô nhiễm" đã được các nước trên thế giới áp dụng. Thậm chí có nước áp mức phí dịch vụ nước thải cao gấp 2 lần phí sử dụng nước sạch.
TS Hồ Long Phi, nguyên Giám đốc Trung tâm Quản lý nước và Biến đổi khí hậu (ĐHQG TP HCM), cho biết chủ trương "người gây ô nhiễm phải chịu trách nhiệm xử lý ô nhiễm" đã được các nước trên thế giới áp dụng. Thậm chí có nước áp mức phí dịch vụ nước thải cao gấp 2 lần phí sử dụng nước sạch.
"Tuy nhiên, cần tính toán lộ trình, mức giá phù hợp hoặc có chính sách trợ giá cho hộ nghèo, khó khăn… và công khai, minh bạch nguồn thu này. Đồng thời có cơ chế giám sát việc quản lý và sử dụng sao cho đúng mục đích để nguồn thu này góp phần hiệu quả vào hoạt động quản lý, vận hành, bảo dưỡng hệ thống cống, các trạm bơm, nhà máy xử lý nước thải, bùn thải của TP HCM" - TS Hồ Long Phi nói.
Nói về đề xuất này, KTS Trần Vĩnh Nam (chuyên gia đô thị) phân tích có 2 vấn đề cần xem xét trước khi tiến hành việc thu phí thoát nước. Thứ nhất, ngân sách đóng góp của TP HCM rất cao trong khi việc được phép giữ lại để đầu tư hạ tầng rất thấp. Thứ hai, nếu TP đầu tư nhà máy xử lý nước thải để không đổ trực tiếp ra kênh, rạch, cải thiện chất lượng hệ thống sông rạch thì việc thu phí sẽ được người dân đồng tình. "Nói một cách dễ hiểu nhất, cần đầu tư hệ thống thoát nước mưa để TP HCM không còn cảnh ngập rồi mới tính chuyện thu phí thoát nước sinh hoạt" - KTS Trần Vĩnh Nam nói.
KTS Trần Vĩnh Nam dẫn chứng tại Nhật Bản cũng áp dụng thu phí thoát nước tính trên tỉ lệ nước sử dụng. Tuy nhiên, nước đưa vào hệ thống cống riêng và đổ ra môi trường trong lành đến mức cá Koi có thể bơi tung tăng. Chưa kể, nơi nào còn ngập do mưa thì không thu tiền thoát nước.
Trong khi đó, TS Đinh Thế Hiển (chuyên gia kinh tế) cho rằng các hoạt động cơ bản về hạ tầng đô thị như giao thông, y tế, giáo dục, cấp điện, cấp nước, thoát nước…, về cơ bản ngân sách TP đã có những khoản chi để đầu tư hợp lý. Đó là nguồn thu từ thuế, hoạt động sản xuất kinh doanh của cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp đang sinh sống và làm việc tại TP HCM. Với 18% ngân sách TP được giữ lại thì rõ ràng việc tái đầu tư cho hệ thống hạ tầng đô thị của TP còn thiếu thốn, hạn chế kéo theo các dịch vụ hạ tầng đô thị mà người dân được thụ hưởng chưa tương xứng với khoản tài chính mà họ đóng góp cho ngân sách.
"Nếu tiếp tục thu giá dịch vụ thoát nước trong giai đoạn này, theo tôi, là chưa thuyết phục, việc thu sẽ tạo thêm gánh nặng cho người dân nhất là những người nghèo, chưa kể việc quản lý số tiền thu được phải bảo đảm tính minh bạch. Nếu TP HCM cần huy động vốn để thực hiện chương trình chống ngập thì cần lên kế hoạch cụ thể, ví dụ lập dự án chống ngập A, công khai thông tin, tổng kinh phí, đơn vị thực hiện, qua đó có thể phát hành trái phiếu đô thị để huy động vốn của người dân thực hiện. Khi nào kinh tế phát triển ổn định, TP có thể mua lại trái phiếu, trả vốn cho người dân. Đây là cách huy động vốn mà nhiều nước phát triển áp dụng, vừa bảo đảm tính minh bạch, công bằng vừa không tạo gánh nặng cho người dân" - TS Đinh Thế Hiển nói.
"Tuy nhiên, cần tính toán lộ trình, mức giá phù hợp hoặc có chính sách trợ giá cho hộ nghèo, khó khăn… và công khai, minh bạch nguồn thu này. Đồng thời có cơ chế giám sát việc quản lý và sử dụng sao cho đúng mục đích để nguồn thu này góp phần hiệu quả vào hoạt động quản lý, vận hành, bảo dưỡng hệ thống cống, các trạm bơm, nhà máy xử lý nước thải, bùn thải của TP HCM" - TS Hồ Long Phi nói.
Nói về đề xuất này, KTS Trần Vĩnh Nam (chuyên gia đô thị) phân tích có 2 vấn đề cần xem xét trước khi tiến hành việc thu phí thoát nước. Thứ nhất, ngân sách đóng góp của TP HCM rất cao trong khi việc được phép giữ lại để đầu tư hạ tầng rất thấp. Thứ hai, nếu TP đầu tư nhà máy xử lý nước thải để không đổ trực tiếp ra kênh, rạch, cải thiện chất lượng hệ thống sông rạch thì việc thu phí sẽ được người dân đồng tình. "Nói một cách dễ hiểu nhất, cần đầu tư hệ thống thoát nước mưa để TP HCM không còn cảnh ngập rồi mới tính chuyện thu phí thoát nước sinh hoạt" - KTS Trần Vĩnh Nam nói.
KTS Trần Vĩnh Nam dẫn chứng tại Nhật Bản cũng áp dụng thu phí thoát nước tính trên tỉ lệ nước sử dụng. Tuy nhiên, nước đưa vào hệ thống cống riêng và đổ ra môi trường trong lành đến mức cá Koi có thể bơi tung tăng. Chưa kể, nơi nào còn ngập do mưa thì không thu tiền thoát nước.
Trong khi đó, TS Đinh Thế Hiển (chuyên gia kinh tế) cho rằng các hoạt động cơ bản về hạ tầng đô thị như giao thông, y tế, giáo dục, cấp điện, cấp nước, thoát nước…, về cơ bản ngân sách TP đã có những khoản chi để đầu tư hợp lý. Đó là nguồn thu từ thuế, hoạt động sản xuất kinh doanh của cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp đang sinh sống và làm việc tại TP HCM. Với 18% ngân sách TP được giữ lại thì rõ ràng việc tái đầu tư cho hệ thống hạ tầng đô thị của TP còn thiếu thốn, hạn chế kéo theo các dịch vụ hạ tầng đô thị mà người dân được thụ hưởng chưa tương xứng với khoản tài chính mà họ đóng góp cho ngân sách.
"Nếu tiếp tục thu giá dịch vụ thoát nước trong giai đoạn này, theo tôi, là chưa thuyết phục, việc thu sẽ tạo thêm gánh nặng cho người dân nhất là những người nghèo, chưa kể việc quản lý số tiền thu được phải bảo đảm tính minh bạch. Nếu TP HCM cần huy động vốn để thực hiện chương trình chống ngập thì cần lên kế hoạch cụ thể, ví dụ lập dự án chống ngập A, công khai thông tin, tổng kinh phí, đơn vị thực hiện, qua đó có thể phát hành trái phiếu đô thị để huy động vốn của người dân thực hiện. Khi nào kinh tế phát triển ổn định, TP có thể mua lại trái phiếu, trả vốn cho người dân. Đây là cách huy động vốn mà nhiều nước phát triển áp dụng, vừa bảo đảm tính minh bạch, công bằng vừa không tạo gánh nặng cho người dân" - TS Đinh Thế Hiển nói.
Lê Phong - Thu Hồng - Phan Anh/ Người Lao động
Thành phố Hồ Chí Minh lắp đặt thêm trụ nước uống miễn phí tại khu vực công cộng
Tin tức - Sự kiện
16/03/2026
Thị trường xử lý nước thải rộng mở: Doanh nghiệp tìm cơ hội tại Vietnam Water Week 2026
Hiện trạng - Giải pháp
16/03/2026
Chuẩn sống compound first-class cho giới tinh hoa tại “viên ngọc quý” bên vịnh Nha Trang
Dịch vụ ngành Nước
16/03/2026
Thoát nước đô thị Việt Nam sau ba thập kỷ đầu tư: Khoảng cách giữa công trình và hiệu quả môi trường
Hiện trạng - Giải pháp
12/03/2026
Đọc thêm
Đẩy nhanh hoàn thiện thể chế, xây dựng Luật Cấp, thoát nước
Bộ Xây dựng đang thúc đẩy hoàn thiện thể chế và hành lang pháp lý cho hạ tầng kỹ thuật, đặc biệt trong lĩnh vực cấp, thoát nước. Đây là bước chuẩn bị quan trọng cho việc xây dựng Luật Cấp, thoát nước, tạo nền tảng pháp lý đồng bộ cho phát triển hạ tầng đô thị, bảo đảm an ninh nguồn nước, nâng cao chất lượng dịch vụ công.
Chính sách
15/03/2026
20 mũi thi công khẩn trương bổ cập nước cải tạo sông Tô Lịch và chống ngập đô thị
Theo Ban Quản lý dự án hạ tầng kỹ thuật và nông nghiệp Hà Nội, hơn 20 mũi thi công đã được huy động trên toàn tuyến kênh Thụy Phương, khẩn trương bổ cập nước cải tạo sông Tô Lịch, và chống ngập đô thị.
Hiện trạng - Giải pháp
06/03/2026
Đồng Nai nâng chuẩn tiếp cận nước sạch giai đoạn 2025 - 2030
Đặt mục tiêu đến năm 2030, 92% dân số đô thị được cấp nước sạch tập trung và 85% dân số nông thôn sử dụng nước đạt quy chuẩn, Đồng Nai đang đứng trước yêu cầu tái tổ chức lại hệ thống cấp nước theo hướng đồng bộ, ưu tiên nguồn nước mặt và thu hẹp khoảng cách giữa các khu vực.
Tin tức - Sự kiện
02/03/2026
Hà Nội điều chỉnh, bổ sung danh mục công trình thoát nước do Thành phố quản lý
Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn vừa ký ban hành Quyết định số 816/QĐ-UBND ngày 23/02/2026 về việc điều chỉnh, bổ sung Danh mục đường, hè, cây xanh, chiếu sáng, thoát nước do Thành phố quản lý theo Quyết định số 5904/QĐ-UBND ngày 26/11/2025 của UBND Thành phố Hà Nội.
Quản lý - Vận hành
26/02/2026
Rà soát quy định quản lý tài sản cấp nước sạch: Nhìn từ kiến nghị của cử tri Sơn La
Việc rà soát quy định giao tài sản kết cấu hạ tầng cấp nước sạch theo kiến nghị của cử tri Sơn La đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về hoàn thiện thể chế trong ngành Nước.
Chính sách
25/02/2026
Tăng cường kiểm tra an ninh kinh tế năm 2026: Doanh nghiệp ngành Nước cần lưu ý gì?
Theo Kế hoạch số 12/KH-BCA, hoạt động kiểm tra việc chấp hành pháp luật đối với doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh sẽ được triển khai trong năm 2026. Vì vậy, các doanh nghiệp ngành Nước thuộc lĩnh vực hạ tầng thiết yếu cần chủ động rà soát, nhằm duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh ổn định trong quá trình kiểm tra.
Quản lý - Vận hành
23/02/2026
Thoát nước đô thị: Ưu tiên bảo trì, đầu tư phù hợp điều kiện Việt Nam
Trong điều kiện Việt Nam vẫn là quốc gia đang phát triển, nguồn lực đầu tư cho hạ tầng còn hạn chế, việc tiếp cận quản lý hệ thống thoát nước và xử lý nước thải theo hướng đầu tư “vừa sức”, phân kỳ theo lộ trình, lấy công tác quản lý và bảo trì làm trọng tâm được xác định là lựa chọn phù hợp, bền vững.
Diễn đàn
22/01/2026
Siết chặt một số quy định trong quản lý tài nguyên nước
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 23/2026/NĐ-CP ngày 17/01/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định trong lĩnh vực tài nguyên nước.
Chính sách
21/01/2026
Hoàn thiện cơ chế định giá nước sạch theo phương pháp định giá chung
Thông tư số 145/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn áp dụng phương pháp định giá chung đối với nước sạch đã làm rõ nguyên tắc xác định giá thành lợi nhuận và giá bán. Cách tiếp cận này tạo sự thống nhất trong xây dựng thẩm định và điều hành giá nước sạch theo Luật Giá năm 2023 và định hướng phát triển bền vững ngành Cấp Thoát nước.
Chính sách
06/01/2026