Nhiệt độ
Thu phí thoát nước: Hợp lý nhưng cần tính toán lộ trình
15/08/2020 00:00
TS Hồ Long Phi, nguyên Giám đốc Trung tâm Quản lý nước và Biến đổi khí hậu (ĐHQG TP HCM), cho biết chủ trương "người gây ô nhiễm phải chịu trách nhiệm xử lý ô nhiễm" đã được các nước trên thế giới áp dụng. Thậm chí có nước áp mức phí dịch vụ nước thải cao gấp 2 lần phí sử dụng nước sạch.
TS Hồ Long Phi, nguyên Giám đốc Trung tâm Quản lý nước và Biến đổi khí hậu (ĐHQG TP HCM), cho biết chủ trương "người gây ô nhiễm phải chịu trách nhiệm xử lý ô nhiễm" đã được các nước trên thế giới áp dụng. Thậm chí có nước áp mức phí dịch vụ nước thải cao gấp 2 lần phí sử dụng nước sạch.
"Tuy nhiên, cần tính toán lộ trình, mức giá phù hợp hoặc có chính sách trợ giá cho hộ nghèo, khó khăn… và công khai, minh bạch nguồn thu này. Đồng thời có cơ chế giám sát việc quản lý và sử dụng sao cho đúng mục đích để nguồn thu này góp phần hiệu quả vào hoạt động quản lý, vận hành, bảo dưỡng hệ thống cống, các trạm bơm, nhà máy xử lý nước thải, bùn thải của TP HCM" - TS Hồ Long Phi nói.
Nói về đề xuất này, KTS Trần Vĩnh Nam (chuyên gia đô thị) phân tích có 2 vấn đề cần xem xét trước khi tiến hành việc thu phí thoát nước. Thứ nhất, ngân sách đóng góp của TP HCM rất cao trong khi việc được phép giữ lại để đầu tư hạ tầng rất thấp. Thứ hai, nếu TP đầu tư nhà máy xử lý nước thải để không đổ trực tiếp ra kênh, rạch, cải thiện chất lượng hệ thống sông rạch thì việc thu phí sẽ được người dân đồng tình. "Nói một cách dễ hiểu nhất, cần đầu tư hệ thống thoát nước mưa để TP HCM không còn cảnh ngập rồi mới tính chuyện thu phí thoát nước sinh hoạt" - KTS Trần Vĩnh Nam nói.
KTS Trần Vĩnh Nam dẫn chứng tại Nhật Bản cũng áp dụng thu phí thoát nước tính trên tỉ lệ nước sử dụng. Tuy nhiên, nước đưa vào hệ thống cống riêng và đổ ra môi trường trong lành đến mức cá Koi có thể bơi tung tăng. Chưa kể, nơi nào còn ngập do mưa thì không thu tiền thoát nước.
Trong khi đó, TS Đinh Thế Hiển (chuyên gia kinh tế) cho rằng các hoạt động cơ bản về hạ tầng đô thị như giao thông, y tế, giáo dục, cấp điện, cấp nước, thoát nước…, về cơ bản ngân sách TP đã có những khoản chi để đầu tư hợp lý. Đó là nguồn thu từ thuế, hoạt động sản xuất kinh doanh của cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp đang sinh sống và làm việc tại TP HCM. Với 18% ngân sách TP được giữ lại thì rõ ràng việc tái đầu tư cho hệ thống hạ tầng đô thị của TP còn thiếu thốn, hạn chế kéo theo các dịch vụ hạ tầng đô thị mà người dân được thụ hưởng chưa tương xứng với khoản tài chính mà họ đóng góp cho ngân sách.
"Nếu tiếp tục thu giá dịch vụ thoát nước trong giai đoạn này, theo tôi, là chưa thuyết phục, việc thu sẽ tạo thêm gánh nặng cho người dân nhất là những người nghèo, chưa kể việc quản lý số tiền thu được phải bảo đảm tính minh bạch. Nếu TP HCM cần huy động vốn để thực hiện chương trình chống ngập thì cần lên kế hoạch cụ thể, ví dụ lập dự án chống ngập A, công khai thông tin, tổng kinh phí, đơn vị thực hiện, qua đó có thể phát hành trái phiếu đô thị để huy động vốn của người dân thực hiện. Khi nào kinh tế phát triển ổn định, TP có thể mua lại trái phiếu, trả vốn cho người dân. Đây là cách huy động vốn mà nhiều nước phát triển áp dụng, vừa bảo đảm tính minh bạch, công bằng vừa không tạo gánh nặng cho người dân" - TS Đinh Thế Hiển nói.
"Tuy nhiên, cần tính toán lộ trình, mức giá phù hợp hoặc có chính sách trợ giá cho hộ nghèo, khó khăn… và công khai, minh bạch nguồn thu này. Đồng thời có cơ chế giám sát việc quản lý và sử dụng sao cho đúng mục đích để nguồn thu này góp phần hiệu quả vào hoạt động quản lý, vận hành, bảo dưỡng hệ thống cống, các trạm bơm, nhà máy xử lý nước thải, bùn thải của TP HCM" - TS Hồ Long Phi nói.
Nói về đề xuất này, KTS Trần Vĩnh Nam (chuyên gia đô thị) phân tích có 2 vấn đề cần xem xét trước khi tiến hành việc thu phí thoát nước. Thứ nhất, ngân sách đóng góp của TP HCM rất cao trong khi việc được phép giữ lại để đầu tư hạ tầng rất thấp. Thứ hai, nếu TP đầu tư nhà máy xử lý nước thải để không đổ trực tiếp ra kênh, rạch, cải thiện chất lượng hệ thống sông rạch thì việc thu phí sẽ được người dân đồng tình. "Nói một cách dễ hiểu nhất, cần đầu tư hệ thống thoát nước mưa để TP HCM không còn cảnh ngập rồi mới tính chuyện thu phí thoát nước sinh hoạt" - KTS Trần Vĩnh Nam nói.
KTS Trần Vĩnh Nam dẫn chứng tại Nhật Bản cũng áp dụng thu phí thoát nước tính trên tỉ lệ nước sử dụng. Tuy nhiên, nước đưa vào hệ thống cống riêng và đổ ra môi trường trong lành đến mức cá Koi có thể bơi tung tăng. Chưa kể, nơi nào còn ngập do mưa thì không thu tiền thoát nước.
Trong khi đó, TS Đinh Thế Hiển (chuyên gia kinh tế) cho rằng các hoạt động cơ bản về hạ tầng đô thị như giao thông, y tế, giáo dục, cấp điện, cấp nước, thoát nước…, về cơ bản ngân sách TP đã có những khoản chi để đầu tư hợp lý. Đó là nguồn thu từ thuế, hoạt động sản xuất kinh doanh của cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp đang sinh sống và làm việc tại TP HCM. Với 18% ngân sách TP được giữ lại thì rõ ràng việc tái đầu tư cho hệ thống hạ tầng đô thị của TP còn thiếu thốn, hạn chế kéo theo các dịch vụ hạ tầng đô thị mà người dân được thụ hưởng chưa tương xứng với khoản tài chính mà họ đóng góp cho ngân sách.
"Nếu tiếp tục thu giá dịch vụ thoát nước trong giai đoạn này, theo tôi, là chưa thuyết phục, việc thu sẽ tạo thêm gánh nặng cho người dân nhất là những người nghèo, chưa kể việc quản lý số tiền thu được phải bảo đảm tính minh bạch. Nếu TP HCM cần huy động vốn để thực hiện chương trình chống ngập thì cần lên kế hoạch cụ thể, ví dụ lập dự án chống ngập A, công khai thông tin, tổng kinh phí, đơn vị thực hiện, qua đó có thể phát hành trái phiếu đô thị để huy động vốn của người dân thực hiện. Khi nào kinh tế phát triển ổn định, TP có thể mua lại trái phiếu, trả vốn cho người dân. Đây là cách huy động vốn mà nhiều nước phát triển áp dụng, vừa bảo đảm tính minh bạch, công bằng vừa không tạo gánh nặng cho người dân" - TS Đinh Thế Hiển nói.
Lê Phong - Thu Hồng - Phan Anh/ Người Lao động
Biểu giá nước và quản trị vận hành tại SENDAI: Gợi mở về tự chủ tài chính và đầu tư hạ tầng cấp nước
Khoa học - Công nghệ
14/10/2026
Hà Nội tăng cường quản lý, phát triển cấp thoát nước đô thị và khu công nghiệp
Chính sách
14/10/2026
Những “hành khách” nặng hàng tấn, bay chuyên cơ tới Safari lớn nhất Việt Nam giờ ra sao?
Nghe nhìn
09/10/2026
Đọc thêm
Hà Nội tăng cường quản lý, phát triển cấp thoát nước đô thị và khu công nghiệp
UBND thành phố Hà Nội yêu cầu rà soát, tích hợp quy hoạch cấp, thoát nước; xác định các dự án ưu tiên, tăng cường cấp nước an toàn, giảm thất thoát nước, xử lý nước thải và chống ngập đô thị, hướng tới phát triển hạ tầng nước bền vững.
Chính sách
14/10/2026
Cần thêm hướng dẫn một số nội dung về định giá nước sạch trong Thông tư 145/2025/TT-BTC
Thông tư 145/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính đã bổ sung các hướng dẫn đặc thù khi áp dụng phương pháp định giá chung đối với nước sạch, góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý cho hoạt động định giá nước. Tuy nhiên, để bảo đảm việc triển khai thống nhất, phù hợp với điều kiện thực tế, một số nội dung cần được trao đổi, hướng dẫn thêm.
Chính sách
09/10/2026
Bộ Xây dựng sửa đổi phương pháp định giá dịch vụ thoát nước
Bộ Xây dựng mới ban hành Thông tư số 75/2026/TT-BXD ngày 30/9/2026, sửa đổi, bổ sung phương pháp định giá dịch vụ thoát nước. Thông tư bãi bỏ quy định giới hạn tỷ lệ chi phí sản xuất chung và chi phí quản lý doanh nghiệp; quy định căn cứ xác định hao phí khi chưa có định mức hoặc định mức chưa phù hợp thực tế.
Diễn đàn
02/10/2026
Ngành Nước miền Nam đối mặt “thách thức kép” về nguồn nước và phát triển đô thị
Biến đổi khí hậu và sự dịch chuyển nhanh chóng của không gian đô thị đang tạo ra những sức ép mới đối với hạ tầng cấp thoát nước miền Nam. Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp ngành Nước không chỉ nâng cao năng lực quản trị, làm chủ công nghệ mà còn cần hành lang pháp lý đồng bộ hơn để tháo gỡ các nút thắt hiện thời.
Hiện trạng - Giải pháp
24/09/2026
TP.HCM đề xuất hạ ngưỡng lưu lượng nước thải phải quan trắc tự động
Ngày 21/9/2026, tại Kỳ họp thứ Năm HĐND Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) khóa XI, một trong những nội dung triển khai Luật Phát triển đô thị được xem xét là đề xuất hạ ngưỡng lưu lượng nước thải phải quan trắc tự động, liên tục, nhằm mở rộng kiểm soát nguồn thải và bảo vệ nguồn nước mặt.
Tin tức - Sự kiện
21/09/2026
Tọa đàm Thúc đẩy đầu tư tư nhân và PPP trong ngành Nước
Chiều ngày 17/09/2026, trong khuôn khổ Tuần lễ ngành Nước Việt Nam (Vietnam Water Week 2026), tọa đàm với chủ đề “Thúc đẩy đầu tư tư nhân và PPP trong ngành Nước” đã diễn ra thành công tốt đẹp.
Chính sách
19/09/2026
Hà Nội lấy ý kiến về phương án thu tiền xử lý nước thải, dịch vụ thoát nước
UBND TP. Hà Nội đang tổ chức lấy ý kiến nhân dân đối với Dự thảo Quyết định ban hành giá dịch vụ thoát nước và xử lý nước thải trên địa bàn thành phố. Theo đề xuất, khoản thu này sẽ được thực hiện cùng với tiền sử dụng nước sạch thông qua hóa đơn do đơn vị cấp nước phát hành.
Chính sách
30/08/2026
Cơ sở dữ liệu cấp thoát nước đô thị được triển khai trên toàn quốc
Cơ sở dữ liệu cấp nước sạch và thoát nước đô thị đã được triển khai tại 34 tỉnh, thành phố, bước đầu hình thành hệ thống thông tin tập trung về doanh nghiệp cấp nước, nhà máy nước sạch và nhà máy xử lý nước thải. Hệ thống đang được chuẩn hóa để chuyển từ vận hành thử nghiệm sang khai thác chính thức.
Chính sách
05/08/2026
Để Luật Cấp, Thoát nước trở thành động lực phát triển của ngành
Không chỉ hoàn thiện khung pháp lý, Luật Cấp, Thoát nước cần trở thành động lực thúc đẩy phát triển ngành trong giai đoạn mới. Theo PGS.TS Nguyễn Hồng Tiến, điều đó chỉ có thể đạt được khi dự thảo Luật giải quyết được những vướng mắc từ thực tiễn và tạo cơ chế đủ mạnh cho quản lý,đầu tư, vận hành và khai thác.
Diễn đàn
23/07/2026