Nắng nóng “gần như không thể sống nổi” nếu không cắt giảm phát thải khí nhà kính trong vòng 50 năm tới

13/05/2020 00:00

Một nghiên cứu mới của các nhà khoa học từ Trung Quốc, Hoa Kỳ và Châu Âu được công bố trên Tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences cho biết, nếu phát thải khí nhà kính không giảm xuống thì các khu vực trên hành tinh - nơi có khoảng một phần ba con người sinh sống sẽ trở nên nóng như những khu vực nóng nhất của sa mạc Sahara trong vòng 50 năm tới.

Một nghiên cứu mới của các nhà khoa học từ Trung Quốc, Hoa Kỳ và Châu Âu được công bố trên Tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences cho biết, nếu phát thải khí nhà kính không giảm xuống thì các khu vực trên hành tinh - nơi có khoảng một phần ba con người sinh sống sẽ trở nên nóng như những khu vực nóng nhất của sa mạc Sahara trong vòng 50 năm tới.

Việc nóng lên nhanh chóng có nghĩa là 3,5 tỷ người sẽ sống bên ngoài "vùng thuận lợi” về khí hậu mà con người đã phát triển trong 6.000 năm qua.
 
Nhóm nghiên cứu quốc tế bao gồm các nhà khảo cổ học, nhà sinh thái học và nhà khoa học khí hậu kết luận rằng, những phát hiện này, được công bố khi hàng tỷ người bị phong toả trong cuộc khủng hoảng virut corona, là một cảnh báo rõ ràng rằng việc tiếp tục phát thải carbon sẽ ngày càng khiến thế giới có nguy cơ đối mặt với các cuộc khủng hoảng chưa có tiền lệ.
 
Dân số chủ yếu tập trung ở các dải khí hậu hẹp, với một số lượng lớn sống ở những nơi có nhiệt độ trung bình hàng năm khoảng 11-15° C (52-59° F) và một số lượng nhỏ hơn sống ở những nơi có nhiệt độ trung bình khoảng 20- 25° C (68-77° F). Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng con người, bất chấp mọi đổi mới và di cư, hầu hết sống trong những điều kiện khí hậu này trong vài nghìn năm.
 
Nhiệt độ được dự báo sẽ tăng nhanh do phát thải khí nhà kính do con người gây ra. Theo kịch bản trong đó phát thải tiếp tục tăng thì nhiệt độ mà người bình thường trải qua sẽ tăng 7,5° C vào năm 2070. Con số này cao hơn mức tăng nhiệt độ trung bình toàn cầu dự kiến là hơn 3° C vì đất liền sẽ nóng nhanh hơn nhiều so với đại dương và cũng bởi vì sự gia tăng dân số thiên về những nơi vốn đã nóng từ trước rồi.


 
Mở rộng các vùng cực nóng trong kịch bản khí hậu thông thường. Trong điều kiện khí hậu hiện nay, nhiệt độ trung bình hàng năm > 290 C chỉ giới hạn ở các khu vực tối nhỏ ở Sahara. Năm 2070, các điều kiện như vậy được dự kiến ​​sẽ xảy ra trên toàn khu vực bóng mờ theo kịch bản RCP 8.5. Nếu không diễn ra hoạt động di cư, khu vực đó sẽ là nhà của 3,5 tỷ người vào năm 2070 theo kịch bản phát triển nhân khẩu học SSP3. Màu nền đại diện cho nhiệt độ trung bình hàng năm hiện tại.
 
Sự gia tăng nhiệt độ nhanh chóng này, kết hợp với sự thay đổi dân số toàn cầu dự kiến, có nghĩa là khoảng 30% dân số dự kiến của thế giới - sẽ sống ở những nơi có nhiệt độ trung bình trên 29° C trong vòng 50 năm tới, nếu khí thải nhà kính tiếp tục tăng. Những điều kiện khí hậu này hiện chỉ diễn ra ở 0,8% diện tích đất toàn cầu, chủ yếu ở những vùng nóng nhất của sa mạc Sahara, nhưng đến năm 2070, điều kiện khí hậu đó có thể lan rộng tới 19% diện tích đất trên hành tinh. "Điều này sẽ đưa 3,5 tỷ người vào những điều kiện gần như không thể sống nổi,” Jens-Christian Svenning từ Đại học Aarhus, đồng tác giả của nghiên cứu, cho biết.
 
"Virut corona đã thay đổi thế giới theo những cách khó có thể tưởng tượng được vài tháng trước đây và kết quả của chúng tôi cho thấy biến đổi khí hậu có thể làm điều gì đó tương tự. Sự thay đổi sẽ không diễn ra nhanh như vậy, nhưng không giống như đại dịch, sẽ không có gì nhẹ nhõm để mong chờ: các khu vực rộng lớn của hành tinh sẽ nóng đến mức gần như không thể sống nổi và nhiệt độ tại các khu vực đó sẽ không giảm trở lại. Điều này không chỉ gây ra những tác động trực tiếp mang tính tàn phá, mà còn khiến xã hội ít có khả năng đối phó với các cuộc khủng hoảng trong tương lai, chẳng hạn như những đại dịch mới. Điều duy nhất có thể ngăn chặn điều này xảy ra là cắt giảm nhanh chóng lượng khí thải carbon,” Scheffer nói.
 
"Giảm nhanh lượng khí thải nhà kính có thể giúp giảm một nửa số người phải sống trong những điều kiện nhiệt độ nóng như vậy. Các tính toán của chúng tôi cho thấy rằng mỗi độ ấm lên trên các mức hiện tại tương ứng với khoảng một tỷ người phải sống ngoài vùng thuận lợi về khí hậu. Điều quan trọng là bây giờ chúng ta có thể thể hiện những lợi ích của việc kiềm chế khí thải nhà kính ở một thứ gì đó mang tính nhân văn hơn là các thuật ngữ tiền tệ” – Ông Tim Lenton, chuyên gia khí hậu và Giám đốc Viện Các Hệ thống toàn cầu tại Đại học Exeter, đồng tác giả của nghiên cứu cho biết.


 
Các tác giả cũng lưu ý rằng,  một phần trong số 3,5 tỷ người tiếp xúc với nhiệt độ cực cao nếu biến đổi khí hậu không suy giảm có thể sẽ tìm cách di cư, nhưng nhấn mạnh rằng nhiều yếu tố khác ngoài khí hậu sẽ ảnh hưởng đến quyết định di cư và một phần áp lực di cư có thể được giải quyết thông qua thích ứng khí hậu.
 
"Nghiên cứu này nhấn mạnh lý do tại sao một cách tiếp cận toàn diện để giải quyết biến đổi khí hậu bao gồm thích ứng với các tác động của nó, giải quyết các vấn đề xã hội, xây dựng năng lực quản trị và trao quyền phát triển cũng như các con đường pháp lý độ lượng cho những người có nhà ở bị ảnh hưởng, là rất quan trọng để đảm bảo một thế giới trong đó tất cả con người có thể sống với phẩm cách của họ”. - Giáo sư Scheffer nói.
 
Sau kết quả nghiên cứu được công bố, nhóm nghiên cứu tiếp tục dành thêm một năm để kiểm tra tất cả các giả định và tính toán. Nhóm nghiên cứu cũng đã công bố tất cả dữ liệu và mã máy tính để đảm bảo tính minh bạch, và tạo điều kiện thuận lợi cho công việc tiếp theo của những người khác.

Tác giả bài viết: DWRM
Nguồn tin: ipcc.ch
Ý kiến của bạn
Bình luận
Xem thêm bình luận

Đọc thêm

Thoát nước đô thị: Ưu tiên bảo trì, đầu tư phù hợp điều kiện Việt Nam

Thoát nước đô thị: Ưu tiên bảo trì, đầu tư phù hợp điều kiện Việt Nam

Trong điều kiện Việt Nam vẫn là quốc gia đang phát triển, nguồn lực đầu tư cho hạ tầng còn hạn chế, việc tiếp cận quản lý hệ thống thoát nước và xử lý nước thải theo hướng đầu tư “vừa sức”, phân kỳ theo lộ trình, lấy công tác quản lý và bảo trì làm trọng tâm được xác định là lựa chọn phù hợp, bền vững.

Diễn đàn 22/01/2026
Siết chặt một số quy định trong quản lý tài nguyên nước

Siết chặt một số quy định trong quản lý tài nguyên nước

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 23/2026/NĐ-CP ngày 17/01/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định trong lĩnh vực tài nguyên nước.

Chính sách 21/01/2026
Hoàn thiện cơ chế định giá nước sạch theo phương pháp định giá chung

Hoàn thiện cơ chế định giá nước sạch theo phương pháp định giá chung

Thông tư số 145/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn áp dụng phương pháp định giá chung đối với nước sạch đã làm rõ nguyên tắc xác định giá thành lợi nhuận và giá bán. Cách tiếp cận này tạo sự thống nhất trong xây dựng thẩm định và điều hành giá nước sạch theo Luật Giá năm 2023 và định hướng phát triển bền vững ngành Cấp Thoát nước.

Chính sách 06/01/2026
Làm rõ đối tượng chịu phí bảo vệ môi trường đối với nước thải

Làm rõ đối tượng chịu phí bảo vệ môi trường đối với nước thải

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 346/2025/NĐ-CP ngày 29/12/2025 quy định phí bảo vệ môi trường đối với nước thải, trong đó chỉ rõ đối tượng chịu phí, phương thức thu và quản lý phí, phù hợp hơn với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội và yêu cầu bảo vệ môi trường trong giai đoạn mới.

Chính sách 05/01/2026
Cấp nước an toàn trước yêu cầu đổi mới tư duy quản lý và điều phối

Cấp nước an toàn trước yêu cầu đổi mới tư duy quản lý và điều phối

Bảo đảm cấp nước an toàn và chống thất thoát, thất thu nước sạch không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà đã trở thành yêu cầu quản trị tổng hợp, đòi hỏi cơ chế pháp lý rõ ràng, sự vào cuộc của chính quyền và cách tiếp cận mới về nguồn nước, khu vực nông thôn và quản lý số.

Diễn đàn 05/01/2026
Luật số 144/2025/QH15: Định hình lại vị trí của ngành Cấp Thoát nước

Luật số 144/2025/QH15: Định hình lại vị trí của ngành Cấp Thoát nước

Luật số 144/2025/QH15 sửa đổi Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, có hiệu lực từ 01/01/2026, đã điều chỉnh căn bản tư duy quy hoạch. Đối với lĩnh vực cấp thoát nước, Luật không chỉ sửa kỹ thuật lập quy hoạch, mà còn tái định vị vai trò hạ tầng nước trong cấu trúc phát triển đô thị và nông thôn.

Chính sách 29/12/2025
Từ Chương trình cấp nước an toàn đến yêu cầu bảo đảm an ninh nguồn nước

Từ Chương trình cấp nước an toàn đến yêu cầu bảo đảm an ninh nguồn nước

Sau khi Chương trình Quốc gia bảo đảm cấp nước an toàn kết thúc, Hội thảo tổ chức tại TP. Cần Thơ là dịp tổng kết, đánh giá kết quả thực hiện giai đoạn 2016-2025. Hội thảo nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ tư duy bảo đảm an toàn kỹ thuật sang tiếp cận bảo đảm an ninh nguồn nước trong bối cảnh biến đổi khí hậu khó lường.

Chính sách 26/12/2025
Kiểm soát ngập úng đô thị: Cần khung pháp lý và chiến lược dài hạn

Kiểm soát ngập úng đô thị: Cần khung pháp lý và chiến lược dài hạn

Ngày 17/12/2025, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (KHKTVN), Tổng hội Xây dựng đã tổ chức hội thảo "Ngập úng đô thị - Thách thức và biện pháp giảm thiểu" nhằm đánh giá toàn diện nguyên nhân, mức độ tác động của ngập úng đô thị; đồng thời đề xuất giải pháp tổng hợp về quy hoạch, kỹ thuật, quản trị và chính sách.

Diễn đàn 17/12/2025
Nghị quyết 254/2025/QH15: Gỡ ba “nút thắt” lớn trong lĩnh vực đất đai

Nghị quyết 254/2025/QH15: Gỡ ba “nút thắt” lớn trong lĩnh vực đất đai

Việc Quốc hội thông qua Nghị quyết số 254/2025/QH15 không chỉ tháo gỡ vướng mắc trong thi hành Luật Đất đai 2024, mà còn khơi thông hàng loạt dự án hạ tầng đang bị ách tắc. Theo đó, Nghị quyết tập trung xử lý ba “nút thắt” then chốt: thu hồi đất, bồi thường, tái định cư và thủ tục hành chính chồng chéo.

Chính sách 16/12/2025
Top