Trung Quốc tìm ra nguồn gốc nước trên Mặt trăng

Năm 2020, tàu đổ bộ Mặt trăng Chang'E-5 của Trung Quốc đã thực hiện lấy mẫu tại chỗ lần đầu tiên và phát hiện ra đất lấy từ Mặt trăng có chứa nước, nhưng nguồn nước đó đến từ đâu vẫn còn là bí ẩn.

Trong một bài báo mới được công bố trên tạp chí Nature Communications, các nhà nghiên cứu thuộc Học viện Khoa học Trung Quốc đã khẳng định, nguồn nước này đến từ chính Mặt trăng.  

Phát hiện này không hề hiển nhiên như người ta tưởng.

Nước và hydroxyl, có phân từ gồm một nguyên tử hydro kết nối với một nguyên tử oxy, khác với cấu trúc của nước là hai hydro kết hợp với một oxy, đã được tìm thấy trong lớp đất mặt của mặt trăng mà các nhà khoa học của chương trình Apollo thu thập. Tàu Chang'E-5 cũng phát hiện hydroxyl trong các mẫu đất đá trên Mặt trăng.

Hydroxyl thường được hình thành khi nước phản ứng hóa học với các vật chất khác, nhưng cũng có thể là kết quả của các phản ứng hóa học khác.

Một số giả thuyết cho rằng hydroxyl là kết quả của các nguyên tử hydro theo gió mặt trời tương tác với đất Mặt trăng. 

Tàu Chang'E-5 đã lấy mẫu đất trong những thời điểm gió Mặt trời ít hoạt động để giảm thiểu tác động của nguồn hydro nói trên đến việc đo đạc.

Kết quả nghiên cứu được công bố hôm Thứ Ba vừa qua cho thấy, trong khi một phần ba hydroxyl trong các mẫu của tùa Chang'E-5 có nguồn gốc từ gió Mặt trời, phần lớn hydroxyl được tìm thấy trong một khoáng chất phổ biến ở Trái đất và Mặt trăng được gọi là apatit. 

Điều đó có nghĩa, nước có thể đã tham gia vào quá trình kết tinh magma Mặt trăng để hình thành đá bazan tại bãi đáp của tàu Chang'E 5 trong khu vực Oceanus Procellarum, theo tác giả của nghiên cứu, TS. Li Chunlai ở Đài quan sát Thiên văn Quốc gia thuộc Học viện Khoa học Trung Quốc.

Oceanus Procellarum trong tiếng Latinh có nghĩa là "biển bão".

"Một lượng lớn hydroxyl được tìm thấy có trên mặt trăng, chứng tỏ sự tồn tại của nước trong các mẫu đất mà tàu Chang'E-5 lấy từ hành tinh này. Kết quả này trả lời thỏa đáng cho câu hỏi về đặc điểm phân bố và nguồn nước ở bãi đáp Chang'E-5 và tạo tiền đề cho việc phân tích và dự đoán tín hiệu của nước trong khảo sát viễn thám", TS. Li phát biểu trên tờ EurekAlert của Hiệp hội vì Sự Tiến bộ của Khoa học Xã hội Hoa Kỳ (AAAS).

Những chuyến thám hiểm Mặt trăng tiếp theo của Trung Quốc, tàu đổ bộ Chang'E-6 và 7, sẽ tiếp tục tìm kiếm những dấu hiệu của nước trên bề mặt Mặt trăng. 

Đây là một dự án nghiên cứu có ý nghĩa cả về học thuật và thực tiễn, vì Trung Quốc, cũng như Hoa Kỳ, hy vọng sẽ đưa con người lên Mặt trăng trong tương lai gần.

"Bằng cách tìm hiểu về nước và nguồn gốc của nước trên Mặt trăng, chúng tôi đang tìm hiểu thêm về sự hình thành và tiến hóa của không chỉ Mặt trăng mà còn cả hệ Mặt trời. Ngoài ra, nước trên Mặt trăng có thể trở thành một nguồn cung cấp tại chỗ cho con người trong tương lai", TS. Li nói thêm.