Nhiệt độ
Các nguồn nước sẽ trở nên khó lường hơn do biến đổi khí hậu
Việc dự đoán và quản lý nước sẽ khó khăn hơn khi các nguồn nước biến động khó lường ở Bắc bán cầu, kể cả những nơi có lượng mưa không đổi, theo các nhà khoa học Mỹ.
Mới đây, một nghiên cứu tổng quan về biến đổi khí hậu của các nhà nghiên cứu của Trung tâm Nghiên cứu Khí quyển Quốc gia (NCAR) cho thấy, ngay cả khi lượng mưa hàng năm ở Bắc bán cầu không thay đổi, dòng chảy sẽ biến đổi và khó dự đoán hơn, Science Daily đưa tin ngày 19/7.
Tác giả chính của nghiên cứu, nhà khoa học Will Wieder thuộc NCAR, nói với Science Daily: "Các nhà quản lý nước sẽ phải theo dõi từng đợt mưa thay vì có thời gian từ 4 đến 6 tháng để dự đoán tuyết tan và dòng chảy như trước".
"Hệ thống quản lý nước ở các khu vực tuyết phủ phụ thuộc vào khả năng dự đoán băng tuyết và dòng chảy, trong khi biến đổi khí hậu có thể sẽ khiến cho việc dự đoán gần như không thể".
Trong nghiên cứu được công bố gần đây trên tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences, các nhà khoa học đã thực hiện hàng loạt các mô phỏng phức tạp trên máy tính để tìm hiểu tác động tiềm tàng của những thay đổi về nhiệt độ và lượng mưa đối với sự tích tụ tuyết và các mô hình dòng chảy ở Bắc Bán cầu trong tương lai.

Các nhà nghiên cứu ở Trung tâm Nghiên cứu Khí quyển Quốc gia (NCAR) phát hiện, ngay cả khi lượng mưa hàng năm ở Bắc bán cầu không thay đổi, dòng chảy sẽ biến đổi và khó dự đoán hơn. Ảnh: earth.com
Các nhà khoa học đặc biệt tập trung vào những tác động có thể xảy ra với lượng nước ở những hệ sinh thái trước đây phụ thuộc vào tuyết tan chậm trong mùa xuân và mùa hè khi có sự biến đổi nguồn nước.
Wieder và các cộng sự đã sử dụng các mô phỏng được phát triển từ mô hình khí hậu của NCAR: Mô hình Hệ thống Trái đất Cộng đồng, phiên bản 2.
Họ đã dựa trên một cơ sở dữ liệu mô phỏng được tạo gần đây, CESM2 Large Ensemble, để so sánh một giai đoạn trong quá khứ (1940-1969) với một giai đoạn tương lai (2070-2099).
Các mô phỏng được chạy trên siêu máy tính Aleph của Viện Khoa học Cơ bản ở Busan, Hàn Quốc. Kết quả cho thấy sự suy giảm lớp băng tuyết, vốn đã được phát hiện ở nhiều nơi, sẽ trở nên rõ rệt hơn vào cuối thế kỷ này.
Mô hình dự đoán vào thời điểm nói trên, lượng nước có trong băng tuyết ở các vùng của dãy núi Rocky ở Mỹ có thể đã giảm mạnh gần 80%.
Điều này có thể gây ra những hậu quả to lớn đối với các hệ sinh thái phụ thuộc vào nguồn nước ổn định từ tuyết tan. Chẳng hạn, số ngày không có tuyết nhiều hơn cùng mùa trồng trọt kéo dài sẽ dẫn đến tình trạng thiếu nước, đất đai khô cằn và tăng nguy cơ xảy ra hỏa hoạn ở một số hệ sinh thái.

Kết quả nghiên cứu cho thấy, sự suy giảm lớp băng tuyết, vốn đã được phát hiện ở nhiều nơi, sẽ trở nên rõ rệt hơn vào cuối thế kỷ này. Ảnh: phys.org
Các mô phỏng dự đoán sẽ có thêm khoảng 45 ngày không có tuyết mỗi năm ở Bắc bán cầu vào năm 2100.
Nghĩa là, các nhà khoa học giả định, phát thải khí nhà kính sẽ tiếp tục ở mức cao, mặc dù theo Wieder, những tác động nghiêm trọng nhất đối với băng tuyết, dòng chảy và các hệ sinh thái đều có thể tránh được nếu con người thành công trong việc giảm phát thải khí nhà kính.
Những khu vực phụ thuộc nhiều nhất vào mối tương quan giữa băng tuyết và dòng chảy, trong đó có Dãy núi Rocky, Bắc Cực thuộc Canada, Đông Bắc Mỹ và Đông Âu, sẽ gặp nhiều khó khăn nhất trong việc dự báo do dòng chảy mùa xuân mất đi tính ổn định.
Các nhà nghiên cứu cảnh báo, điều này sẽ khiến cho việc quản lý các nguồn nước ngọt trở nên phức tạp hơn đáng kể.
Các mô phỏng cũng chỉ ra rằng, mặc dù dòng chảy giảm sẽ khiến cho đất khô hơn vào mùa hè ở phần lớn Bắc Bán cầu, nhưng một số khu vực, bao gồm Đông Á, Dãy Himalayas và Tây Bắc Bắc Mỹ sẽ duy trì độ ẩm của đất do lượng mưa tăng lên.
Keith Musselman, nhà thủy văn học tại Đại học Colorado Boulder và là đồng tác giả nghiên cứu, cho biết: "Các chỉ số liên quan đến tuyết đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp thông tin cho các chính phủ về việc quản lý những nguồn nước quý giá."
"Khi công ty điện nước và xây dựng lập kế hoạch xây dựng các hồ chứa mới và các cơ sở hạ tầng khác để thích ứng với biến đổi khí hậu, cần xem xét những thay đổi trong đặc điểm của băng tuyết và dòng chảy", ông nói thêm.
Các chuyên gia cho rằng, hiểu được biến động của nguồn nước cũng rất cần thiết cho việc đánh giá khả năng xảy ra các hiện tượng cực đoan như lũ lụt và hạn hán trong tương lai, cũng như xác định được khi nào chạm đến các cực hạn kéo theo những thay đổi quan trọng của các hệ sinh thái.
An ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long từ Kết luận 26 của Bộ Chính trị
VWSA lưu ý hội viên về quy định xử phạt liên quan chất lượng nước sạch sinh hoạt
Hà Nội tăng tốc các dự án chống ngập: Tái cấu trúc không gian nước đô thị
Đọc thêm
An ninh nguồn nước Đồng bằng sông Cửu Long từ Kết luận 26 của Bộ Chính trị
Kết luận số 26-KL/TW của Bộ Chính trị đặt vấn đề phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) trong một cách tiếp cận rộng hơn. Trọng tâm không chỉ là ứng phó từng đợt hạn, mặn, mà là bảo đảm an ninh nguồn nước cho cả vùng trong giai đoạn 2026 - 2035.
VWSA lưu ý hội viên về quy định xử phạt liên quan chất lượng nước sạch sinh hoạt
Hội Cấp Thoát nước Việt Nam (VWSA) thông tin tới các đơn vị hội viên một số nội dung liên quan lĩnh vực cấp nước sinh hoạt trong Nghị định số 90/2026/NĐ-CP của Chính phủ, trong đó có quy định xử phạt đối với hành vi vi phạm về chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt.
Bảo đảm an ninh nguồn nước trước mục tiêu tăng trưởng xanh
Tăng trưởng xanh, cam kết Net Zero và tiêu chuẩn ESG đang đặt ngành Nước trước yêu cầu chuyển đổi chưa từng có. Trong khi đó, ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu và đô thị hóa lại tác động trực tiếp đến an ninh nguồn nước tại Hà Nội và nhiều địa phương. Thực tế này đòi hỏi các nhóm giải pháp đồng bộ và dài hạn hơn.
Phía Nam Hà Nội rà soát phương án tiêu úng trước mùa mưa
Công ty TNHH MTV Đầu tư phát triển thủy lợi sông Đáy đang đề xuất lắp đặt, thay thế một số tổ máy bơm dã chiến để hỗ trợ tiêu nước cho lưu vực trạm bơm Triều Đông, khu vực có khoảng 430ha gặp khó khăn về tiêu thoát nước.
Cà phê, hồ tiêu “khát nước” giữa mùa khô Tây Nguyên
Nắng hạn gay gắt khiến ao hồ ở Gia Lai và nhiều vùng Tây Nguyên cạn trơ đáy, hàng nghìn hecta cà phê, hồ tiêu rơi vào cảnh “khát nước”. Người dân phải chắt chiu từng giọt, đào sâu lòng hồ tìm mạch ngầm cứu cây, nhưng nguồn nước ít ỏi không đủ, nguy cơ mất trắng mùa vụ ngày càng hiện hữu.
Phục hồi nguồn nước không thể chậm hơn thực tiễn
Phục hồi nguồn nước suy thoái, cạn kiệt, ô nhiễm là yêu cầu cấp thiết để bảo đảm an ninh nước. Tại tọa đàm “Các giải pháp phục hồi nguồn nước” ở Hà Nội, chuyên gia nhấn mạnh cần xây dựng tiêu chí đánh giá, kiểm soát nguồn thải và cơ chế đầu tư dài hạn.
Phát động Tuần lễ Quốc gia Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn 2026
Với chủ đề “Cấp nước an toàn - Ứng dụng công nghệ số - Phát triển bền vững”, chương trình năm nay nhấn mạnh yêu cầu đổi mới phương thức quản lý, nâng cao hiệu quả cấp nước và bảo vệ môi trường trong bối cảnh chuyển đổi số.
Water Forward thúc đẩy làn sóng cam kết mới về an ninh nguồn nước
Tại sự kiện công bố sáng kiến Water Forward do Nhóm Ngân hàng Thế giới và Quỹ Tiền tệ Quốc tế tổ chức mới đây, nhiều quốc gia, tổ chức tài chính và doanh nghiệp đã đưa ra các cam kết cụ thể, cho thấy Water Forward thúc đẩy làn sóng cam kết mới về an ninh nguồn nước.
Đặt nước vào trung tâm của chiến lược phát triển toàn cầu
Tối 15/4/2026 (giờ Việt Nam), Ngân hàng Thế giới (WB) đã công bố sáng kiến Water Forward, với mục tiêu cải thiện an ninh nguồn nước cho 400 triệu người vào năm 2030. Sự kiện nằm trong chương trình Hội nghị mùa xuân 2026 của Nhóm Ngân hàng Thế giới (WBG) và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), tổ chức từ ngày 13 - 18/4 tại Washington, D.C - Mỹ.