Nhiệt độ
Phải tìm cách giữ nước cho Đồng bằng sông Cửu Long
06/06/2017 00:00
Trong bối cảnh hạn, xâm nhập mặn đang diễn ra gay gắt buộc Đồng bằng sông Cửu Long phải giữ nước để phục vụ sản xuất nông nghiệp, dân sinh. Đây cũng là chủ đề của Hội thảo “Giải pháp giữ nước cho Đồng bằng sông Cửu Long” được Bộ Tài nguyên và Môi trường, Đại sứ quán Hà Lan và Tổ chức Hợp tác Phát triển Đức GIZ tổ chức ngày 10/1 tại Cần Thơ.
Trong bối cảnh hạn, xâm nhập mặn đang diễn ra gay gắt buộc Đồng bằng sông Cửu Long phải giữ nước để phục vụ sản xuất nông nghiệp, dân sinh. Đây cũng là chủ đề của Hội thảo “Giải pháp giữ nước cho Đồng bằng sông Cửu Long” được Bộ Tài nguyên và Môi trường, Đại sứ quán Hà Lan và Tổ chức Hợp tác Phát triển Đức GIZ tổ chức ngày 10/1 tại Cần Thơ.
Theo ông Võ Tuấn Nhân, Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, hội thảo nhằm hỗ trợ Chính phủ và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long xây dựng định hướng, chiến lược và đề xuất cụ thể về giải pháp giữ nước tiểu vùng trên đồng bằng phù hợp với điều kiện của từng địa phương. Nội dung thảo luận tập trung vào thách thức về quản lý tài nguyên nước của vùng và xem xét khả năng xây dựng chiến lược giữ nước cho toàn khu vực; định hướng cho tương lai về quy hoạch kiểm soát lũ, quy trình vận hành hệ thống tưới tiêu cho vùng trong bối cảnh biến đổi khí hậu. Cùng đó là các giải pháp sinh kế bền vững phù hợp với điều kiện từng địa phương và quan điểm của các tỉnh, thành trong việc đề xuất, lựa chọn ra giải pháp giữ nước tối ưu...
![[-]Phải[-]tìm[-]cách[-]giữ[-]nước[-]cho[-]Đồng[-]bằng[-]sông[-]Cửu[-]Long[-]](https://tapchinuoc.qltns.mediacdn.vn/images/upload/tin-trong-nuoc/1a6aa8ba-afcb-4373-8e2c-884e0d2997ce-nuoc(1).jpg)
Đời sống của người dân các tỉnh ĐBSCL chưa bao giờ rơi vào cảnh ngột ngạt như hiện nay. Ảnh: Báo Nhân dân
Đại sứ Hà Lan tại Việt Nam, bà Nienke Trooster cho biết, Việt Nam và Hà Lan có mối quan hệ hợp tác chiến lược về thích ứng với biến đổi khí hậu và quản lý nước. Hiện Hà Lan cùng các đối tác phát triển đang nghiên cứu những bước tiếp theo để hỗ trợ Việt Nam một cách hiệu quả nhất đối với những thay đổi đang diễn ra ở Đồng bằng sông Cửu Long. Hộ i thảo này sẽ giúp đạt đồng thuận về chiến lược giữ nước ở các tỉnh thượng nguồn Đồng bằng sông Cửu Long - công cụ hữu ích giúp thay đổi khu vực này theo hướng tích cực.
Thạc sĩ Nguyễn Hữu Thiện, chuyên gia nghiên cứu độc lập về môi trường chia sẻ, từ năm 2001 đến năm 2012, diện tích lúa vụ ba ở Đồng bằng sông Cửu Long đã tăng bảy lần, đạt 470.000 héc ta. Theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, diện tích sản xuất lúa vụ ba ở Đồng bằng sông Cửu Long hiện ước đạt khoảng 800.000 héc ta. Việc các quốc gia thượng nguồn xây dựng đập thủy điện, nhất khu vực hạ lưu sông Mê Kông đã gây nhiều thiệt hại, làm giảm dòng chảy vào mùa kiệt, mất dinh dưỡng trong nước. Nay phải giật mình nhận ra giá trị rất lớn của lũ rất lớn.
"Thị trường giờ không còn ủng hộ lúa gạo nữa vì nó không giúp người dân không thoát nghèo. Do đó, phục hồi chức năng của hai túi nước ở Tứ giác Long Xuyên và Đồng Tháp Mười để làm vùng đệm cho những tác động sắp tới là hướng đi đúng" - ông Thiện phân tích.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu biến đổi khí hậu - Đại học Cần Thơ cho rằng, trước đây do đặt an ninh lương thực là ưu tiên số một, sản xuất ra lúa gạo càng nhiều càng tốt nhưng lại không thể tăng thêm diện tích nên phải tăng vụ bằng cách xây dựng các ô đê bao khép kín để sản xuất lúa vụ ba. P hương pháp này thời gian đầu còn có hiệu quả do dưỡng chất trong đất vẫn còn nhưng trong bối cảnh dinh dưỡng đất đai ngày càng kiệt quệ, tác động của biến đổi khí hậu cộng với hoạt động của các nước thượng nguồn lên dòng chảy của sông Mê Kông thì cần phải thay đổi tư duy. Thay vì coi lũ là thiên tai nên tìm cách ngăn chặn hoặc thoát lũ ra biển và coi đó là tài nguyên cần giữ lại để đối phó những lúc có rủi ro của xâm nhập mặn, hạn hán.
Theo ông Tuấn, có nhiều cách để tiếp cận vấn đề này. Về đối ngoại, vai trò của Ủy hội sông Mê Kông rất quan trọng trong việc dàn xếp chia sẻ nguồn nước. Đây là bài toán khó nhưng phải làm, cố gắng đến mức nào hay mức đó. Việc đầu tiên là phải chấm dứt việc mở rộng diện tích đê bao. Tiếp đến, chỗ nào làm lúa không còn hiệu quả, đất đai kiệt quệ, ô nhiễm quá mức thì dần dần bỏ đê bao; giữ lại những chỗ chưa xây đê bao khép kín; những vùng ngập sâu ở khu vực Đồng Tháp Mười thì phải giữ và không thoát lũ nữa.
Cùng đó, phải nghĩ đến sinh kế của người dân trong vùng đất bị ngập lụt. Có thể nuôi cá mùa lũ ở vùng Tràm Chim (Đồng Tháp), Láng Sen (Long An)… để dân có điều kiện duy trì sinh kế. Các tỉnh ven biển được lợi từ việc các tỉnh phía thượng nguồn giữ nước và sau đó điều tiết giúp giảm xâm nhập mặn, có thể chia sẻ một phần lợi ích cho nông dân ở phía trên - ông Tuấn gợi ý.
Việc phục hồi nguồn nước ngầm đang bị khai thác quá mức bằng cách những năm lũ lớn thì bơm nước ngầm xuống dưới đất cho dù hơi phức tạp về kỹ thuật và tốn kém chi phí, nhưng là việc phải làm. L iên kết vùng, chia sẻ nguồn nước phải trên tinh thần chia sẻ cả rủi ro và lợi ích; trước tiên thực hiện ở vùng Đồng Tháp, Long An và Tiền Giang rồi sau đó mới mở ra toàn vùng, chứ không nên làm ồ ạt theo phong trào vì sợ không đủ nguồn lực đầu tư.
Phát biểu tại hội thảo, Giáo sư, Tiến sĩ Võ Tòng Xuân cho rằng, do ngăn lũ làm lúa vụ ba nên đất đai Đồng bằng sông Cửu Long đang nghèo đi và nông dân đang sử dụng phân bón ngày càng nhiều hơn. Một trong những lý do người ta không thích gạo của Việt Nam, nhất là gạo của Đồng bằng sông Cửu Long là do bón quá nhiều đạm và càng bón nhiều thì các dưỡng chất khác trong đất lại càng mất đi. C hính việc làm quá nhiều lúa, bón quá nhiều phân mà sâu bệnh gây hại xuất hiện ngày càng nhiều và cũng chỉ có Việt Nam là không có gạo ngon để xuất khẩu - Giáo sư Võ Tòng Xuân chỉ rõ.
Theo Giáo sư Võ Tòng Xuân, việc giũ và điều tiết nước cho Đồng bằng sông Cửu Long không chỉ phụ thuộc vào Biển Hồ mà còn có Đồng Tháp Mười. Đây là khu vực chứa nước của đồng bằng trong mùa mưa. Tuy nhiên, hiện tại do làm lúa vụ ba nên diện tích Đồng Tháp Mười đang bị thu hẹp dần, mặc dù vẫn còn một số diện tích rừng tràm tự nhiên ở Tiền Giang, Long An. Bởi vậy, bên cạnh giải quyết các vấn đề xuyên biên giới thì việc giữ Đồng Tháp Mười cũng quan trọng không kém.
Thanh Liêm (tinmoitruong.vn)
Đọc thêm
Từ những sáng kiến nhỏ đến lời giải cho bài toán lớn của ngành Nước
Chuyển đổi số, tối ưu vận hành, phát triển xanh và nâng cao chất lượng dịch vụ đang là những bài toán lớn đặt ra cho ngành Nước của Việt Nam. Thông qua Giải thưởng Cán bộ trẻ ngành Nước Việt Nam năm 2026, nhiều sáng kiến xuất phát từ thực tiễn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của đội ngũ cán bộ trẻ.
Tin tức - Sự kiện
17/07/2026
Bộ Xây dựng lấy ý kiến hoàn thiện chính sách Luật Cấp, Thoát nước
Ngày 17/7/2026 tại Hà Nội, Bộ Xây dựng tổ chức Hội thảo tham vấn ý kiến chính sách Luật Cấp, Thoát nước. Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn chủ trì hội thảo. Hội Cấp Thoát nước Việt Nam (VWSA) cùng đại diện các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp… tham dự, đóng góp ý kiến cho hồ sơ chính sách của dự án luật.
Tin tức - Sự kiện
17/07/2026
Thoát nước Hà Nội vinh dự đón nhận Cờ thi đua của Chính phủ
Với thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua năm 2025, Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội (HSDC) vinh dự nhận Cờ thi đua của Chính phủ. Sáu tháng đầu năm 2026, HSDC đạt 50% kế hoạch sản lượng, vận hành hệ thống, góp phần giảm úng ngập.
Tin tức - Sự kiện
15/07/2026
Quỹ Tấm Lòng Vàng BWACO chi gần 400 triệu đồng trong 6 tháng đầu năm 2026
Trong 6 tháng đầu năm 2026, Quỹ Tấm Lòng Vàng BWACO đã dành gần 400 triệu đồng cho các hoạt động an sinh xã hội, hỗ trợ người dân, học sinh có hoàn cảnh khó khăn và đồng hành cùng nhiều nhóm thiện nguyện trên địa bàn.
Tin tức - Sự kiện
13/07/2026
PYWASE đưa giai đoạn 1 dự án nâng cấp Nhà máy nước Đông Bắc sông Cầu vào khai thác
Dự án nâng cấp Nhà máy nước khu vực Đông Bắc sông Cầu do PYWASE đầu tư đã hoàn thành giai đoạn 1, đưa vào khai thác có điều kiện. Công trình góp phần nâng năng lực cấp nước, phục vụ dân sinh, sản xuất và phát triển kinh tế phía Bắc tỉnh Đắk Lắk.
Tin tức - Sự kiện
12/07/2026
Rà soát điều chỉnh quy trình vận hành liên hồ chứa sông Đồng Nai, bảo đảm an ninh nguồn nước
Việc rà soát, điều chỉnh Quy trình vận hành liên hồ chứa trên lưu vực sông Đồng Nai nhằm khắc phục những bất cập trong quá trình thực hiện, nâng cao hiệu quả điều hòa, phân phối nguồn nước, đáp ứng yêu cầu bảo đảm an ninh nguồn nước, chủ động ứng phó các hiện tượng thời tiết cực đoan trong bối cảnh biến đổi khí hậu.
Tin tức - Sự kiện
12/07/2026
Khánh thành tuyến ống D1200 đưa nước sạch về vùng hạ Tây Ninh
Ngày 10/7/2026, Công ty CP Nước BIWASE - Long An khánh thành tuyến ống D1200 dài 19,6 km từ Bến Lức đến ngã tư Chợ Trạm. Công trình trị giá 791 tỷ đồng tạo trục truyền tải nước sạch cấp I, phục vụ khoảng 420.000 người dân vùng hạ tỉnh Tây Ninh.
Tin tức - Sự kiện
10/07/2026
SOCTRANGWACO tìm nguồn nước mới để bảo đảm nhu cầu dùng nước cho người dân
Việc khai thác nước mặt tại Kênh 20 Vàm Nhơn Mỹ được Công ty Cổ phần Cấp nước Sóc Trăng (SOCTRANGWACO) đề xuất nhằm thay thế nguồn Kênh 30/4, bổ sung nước thô cho các nhà máy hiện hữu và từng bước giảm khai thác nước dưới đất.
Tin tức - Sự kiện
10/07/2026
SAWACO: Chung tay bảo vệ nguồn nước sạch
Trước tình trạng khai thác nước ngầm quá mức, việc nâng cao ý thức cộng đồng về sử dụng nước sạch và tiết kiệm đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Xuất phát từ yêu cầu đó, chương trình “SAWACO Xanh - Hành trình bảo vệ nguồn nước” đã được tổ chức nhằm lan tỏa thông điệp bảo vệ nguồn nước và sử dụng nước tiết kiệm.
An toàn nguồn nước
06/07/2026
